Καρκίνος του τραχήλου της μήτρας: Σχεδόν μηδενικός ο κίνδυνος θανάτου χάρη στο εμβόλιο HPV
- 22 ΙΟΥΝ 2026
Μια συγκλονιστική επιστημονική ανακάλυψη φέρνει την ανθρωπότητα ένα βήμα πιο κοντά στην πλήρη εξάλειψη μιας από τις πιο συχνές μορφές καρκίνου στις γυναίκες. Νέα, πρωτοποριακή μελέτη αποκαλύπτει ότι τα παιδιά που εμβολιάζονται κατά του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) σε ηλικία 12–13 ετών παρουσιάζουν σχεδόν μηδενικό κίνδυνο θανάτου από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας πριν από την ηλικία των 30 ετών.
Για πρώτη φορά στα ιατρικά χρονικά, κατά την περίοδο 2020-2024, καταγράφηκαν μηδενικοί θάνατοι από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας σε γυναίκες ηλικίας 20 έως 24 ετών στην Αγγλία. Ένα επίτευγμα που χαρακτηρίζεται ως «ιστορικό ορόσημο» και αποδεικνύει την απόλυτη αποτελεσματικότητα του μαζικού εμβολιασμού.
Η δύναμη μιας δόσης: Πώς το εμβόλιο σώζει ζωές
Η συγκεκριμένη έρευνα, η πρώτη στο είδος της παγκοσμίως, διεξήχθη από το Πανεπιστήμιο Queen Mary του Λονδίνου με χρηματοδότηση από τον οργανισμό Cancer Research UK. Τα δεδομένα δείχνουν κατακόρυφη πτώση των θανάτων από το 2008, όταν ξεκίνησε ο εμβολιασμός στα σχολεία της Αγγλίας. Χωρίς το εμβόλιο, αναμένονταν τουλάχιστον 23 θάνατοι στην ηλικιακή ομάδα 20-24 κατά την τελευταία πενταετία.
«Είναι απίστευτο να σκέφτεσαι ότι ένα και μόνο εμβόλιο μπορεί σχεδόν να εξαλείψει έναν συγκεκριμένο τύπο καρκίνου», δήλωσε ο επικεφαλής ερευνητής, καθηγητής Peter Sasieni.
Ο ιός HPV ευθύνεται για το 99% των περιπτώσεων καρκίνου του τραχήλου της μήτρας. Παρόλο που οι περισσότερες λοιμώξεις υποχωρούν από μόνες τους, ορισμένες προκαλούν αλλοιώσεις στα κύτταρα, οδηγώντας σε καρκίνο μετά από χρόνια.
Τα δεδομένα για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας στην Ελλάδα
Η ανάγκη ενίσχυσης των προγραμμάτων πρόληψης στη χώρα μας είναι επιτακτική, καθώς η νόσος παραμένει σοβαρή απειλή. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του IARC (Διεθνής Υπηρεσία Έρευνας για τον Καρκίνο του ΠΟΥ) και της Ελληνικής HPV Εταιρείας:
- 2ος συχνότερος καρκίνος στις νέες γυναίκες:
Για τις ηλικίες 15 έως 44 ετών στην Ελλάδα, ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας αποτελεί τη 2η συχνότερη μορφή καρκίνου.
- Ετήσιος απολογισμός:
Στη χώρα μας καταγράφονται περίπου 696 νέα περιστατικά ετησίως, ενώ 271 γυναίκες χάνουν τη ζωή τους από τη νόσο κάθε χρόνο.
- Μαζική έκθεση στον ιό:
Ιατρικές μελέτες δείχνουν ότι το 80% του σεξουαλικά ενεργού πληθυσμού θα έρθει σε επαφή με τον ιό HPV κάποια στιγμή στη ζωή του. Από τα δεκάδες στελέχη, οι τύποι HPV-16 και HPV-18 είναι οι πλέον ογκογόνοι, καθώς ευθύνονται για την πλειονότητα των διηθητικών καρκίνων.
Η «κορυφή του παγόβουνου» και οι αυστηροί στόχοι του ΠΟΥ για την εξάλειψη της νόσου
Ο καθηγητής Sasieni προειδοποιεί ότι η θεαματική μείωση των θανάτων είναι μόνο η «κορυφή του παγόβουνου», καθώς όσο οι εμβολιασμένες γενιές μεγαλώνουν, θα σώζονται όλο και περισσότερες ζωές ανά τον κόσμο. Ωστόσο, οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, καθώς τα ποσοστά εμβολιασμού παρουσιάζουν κάμψη. Για παράδειγμα, στην Αγγλία η κάλυψη στα κορίτσια για το 2024-25 έπεσε στο 76%, τη στιγμή που ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) θέτει ως απαράβατο όριο το 90% για τον εμβολιασμό των κοριτσιών έως τα 15 έτη προκειμένου να εξαλειφθεί ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας.
Παράλληλα, ο ΠΟΥ στοχεύει σε ένα 70% συμμετοχής των γυναικών στον προσυμπτωματικό έλεγχο (στις κρίσιμες ηλικίες των 35 και 45 ετών). Στην Ελλάδα, όπου η εμβολιαστική κάλυψη στις εφηβικές ηλικίες κυμαίνεται ιστορικά κάτω από το 55%, η επίτευξη αυτών των παγκόσμιων στόχων θεωρείται κομβική, καθώς οι επιστήμονες εκτιμούν ότι με τη σωστή στρατηγική η χώρα μας θα μπορούσε να εξαλείψει πλήρως τη νόσο ως πρόβλημα δημόσιας υγείας μέχρι το έτος 2047.
Τι να θυμάσαι για τον καρκίνο του τραχήλου
Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας παρέμεινε μέχρι και την πρώτη δεκαετία του 21ου αιώνα ο 3ος συχνότερος γυναικολογικός καρκίνος σε παγκόσμια κλίμακα. Είναι πλέον γνωστό ότι σε πολύ μεγάλο ποσοστό οφείλεται στον ιό των ανθρωπίνων θηλωμάτων, γνωστό σαν HPV. Με την έναρξη της σεξoυαλικής δραστηριότητας μoλύνεται ένα σχετικά μεγάλo πoσoστό των νέων γυναικών και αντρών από τoν HPV. Η πιθανότητα για ένα άτoμo να μoλυνθεί τoυλάχιστoν μία φoρά στην ζωή τoυ από τoν HPV υπoλoγίζεται τουλάχιστον στο 75-80%.! Οι περισσότερες περιπτώσεις είναι παροδικές και αυτοϊώνται ιδιαίτερα στις νεαρές ηλικίες.
Το μήνυμα των επιστημόνων είναι σαφές: Η επιστήμη έχει πλέον στα χέρια της το όπλο για να εξαφανίσει έναν θανατηφόρο καρκίνο. Το μόνο που μένει είναι να το χρησιμοποιήσουμε.