Gabor Maté: 5 πράγματα που δεν ξέρεις για τον viral γιατρό και συγγραφέα
- 26 ΜΑΙ 2026
To Σάββατο 23 Μαΐου ο Gabor Maté βρέθηκε στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών του Ιδρύματος Ωνάση και μίλησε για το τραύμα. Βασικά δεν μίλησε απλώς για το τραύμα αλλά για το πώς αυτό μας οδηγεί στον να αποσυνδεθούμε από τον εαυτό μας. Βασικά ο Gabor Maté μίλησε στην ψυχούλα του κοινού για το πώς τα περιβάλλοντα στα οποία μεγαλώνουμε και ο τρόπος που το τραύμα «αποθηκεύεται» στο νευρικό μας σύστημα, στο σώμα μας, διαμορφώνει τελικά χαρακτηριστικά του ενήλικου εαυτού μας. Ποιος όμως είναι ο Gabor Maté, o γιατρός και συγγραφέας που με το χιούμορ και την αυθεντικότητά του συγκινεί το κοινό όπου κι αν βρίσκεται;
Στα 82 του χρόνια ο Gabor Maté γνωρίζει από τραύμα της παιδικής ηλικίας. Γεννημένος στην Βουδαπέστη το 1944 σε μία εβραϊκή οικογένεια ο συνταξιούχος πλέον γιατρός με πολυετή εμπειρία στην οικογενειακή ιατρική, την παρηγορητική φροντίδα και τη θεραπεία εθισμών, ξεκίνησε τη ζωή του με τραύματα: το τραύμα της απώλειας των παππούδων του στο Άουσβιτς, την εξαφάνιση της θείας του κατά τη διάρκεια του πολέμου, την καταναγκαστική εργασία του πατέρα του στα χέρια των Ναζί αλλά και το «τραύμα της εγκατάλειψης» (όπως ο ίδιος λέει ότι το βίωσε) από την μητέρα του ,όταν έπρεπε να τον αφήσει σε ξένους για να σώσει τη ζωή του.
Ο Gabor Maté αφιέρωσε την επαγγελματική του ζωή στο να βοηθήσει τους ανθρώπους να ζήσουν καλύτερα. Ακόμα είναι αφιερωμένος σε αυτόν τον σκοπό ως συγγραφέας (έχει γράψει 5 βιβλία που έχουν εκδοθεί σε περίπου 40 χώρες) και ομιλητής, παρόλο που ως γιατρός έχει πάρει σύνταξη. Παρακάτω θα μάθεις 5 πράγματα που ίσως δεν ξέρεις για τη ζωή του.
5 πράγματα που δεν ξέρεις για τον Gabor Maté
Στην αρχή ήταν φιλόλογος
Μαζί με την οικογένειά του το 1956 μετανάστευσε στον Καναδά και μία νέα ζωή ξεκίνησε για εκείνον. Μπόρεσε να σπουδάσει στο Πανεπιστήμιο British Columbia στο Βανκούβερ και μάλιστα ήταν φοιτητής την εποχή των 60s και του πολέμου του Βιετνάμ και της άνθισης των φοιτητικών κινημάτων. Πήρε το πτυχίο του και άρχισε να διδάσκει ως φιλόλογος σε γυμνάσια του Καναδά. Επέστρεψε στο πανεπιστήμιο για να σπουδάσει ιατρική το 1977.
Για περισσότερα από 20 χρόνια είχε το δικό του ιατρείο στο ανατολικό Βανκούβερ ενώ ήταν επιμελητής στη μονάδα παρηγορητικής φροντίδας του νοσοκομείου της πόλης για 7 χρόνια.
Ο expert στον εθισμό
Ο Gabor Maté θεωρεί ότι ο εθισμός είναι η χρήση οποιασδήποτε συμπεριφοράς που χρησιμεύει στην ανακούφιση από τον πόνο βραχυπρόθεσμα, που δημιουργεί αρνητικές επιπτώσεις μακροπόθεσμα. Θεωρεί ότι το τραύμα που οδηγεί στον πόνο που προσπαθεί να ανακουφίσει κανείς με οποιαδήποτε συμπεριφορά εθισμού βρίσκεται κάπου στην παιδική μας ηλικία. Πιστεύει ότι πρέπει να αντιμετωπίζουμε τον εθισμό με συμπόνια.
Ο ίδιος έχει αναφέρει ότι υπήρξε εθισμένος στο shopping, ξοδεύοντας καμιά φορά χιλιάδες δολάρια σε ένα σαββατοκύριακο για να αγοράσει CD κλασικής μουσικής. Για εκείνον αυτός ήταν ο τρόπος να «μουδιάσει» το στρες, το άγχος και το αίσθημα ανεπάρκειας που του είχαν προκαλέσει τα παιδικά του τραύματα. Η φαινομενικά ανώδυνη συνήθειά του να αγοράζει CD επηρέασε τελικά την προσωπική του ζωή και τη δουλειά του. Όταν αντιμετώπισε την αιτία του τραύματος, όπως λέει ο ίδιος, κατάφερε να ξεπεράσει τον εθισμό.
Οι επικριτές του επισημαίνουν από την άλλη, ότι η αναγωγή κάθε περίπτωσης εθισμού σε παιδικό τραύμα οδηγεί τελικά σε μία μονόπλευρη θεώρηση που αγνοεί επιστημονικά τεκμήρια.
Έχει τιμηθεί με το μεγαλύτερο βραβείο στον Καναδά
Για το ιατρικό του έργο και τα βιβλία του έχει τιμηθεί με το Τάγμα του Καναδά, την υψηλότερη διάκριση της χώρας του για πολίτες. Επιπλέον έχει λάβει το βραβείο Πολιτικής Αρετής από την πόλη του το Βανκούβερ.
Οι θέσεις του για το Ισραήλ και την Παλαιστίνη
Τον Ιούλιο του 2024 ο Gabor Maté έγραψε ένα άρθρο γνώμης με τίτλο Το όμορφο όνειρο του Ισραήλ έγινε εφιάλτης, στο οποίο σημείωνε ότι οι πολιτικές του Ισραήλ ήταν ασύμβατες με μια δίκαιη ειρήνη. Συνέκρινε την κατάσταση της Γάζας με το Γκέτο της Βαρσοβίας και επεσήμανε ότι υπάρχει σοβαρή ανισορροπία ισχύος στη Γάζα. O Gabor Maté αναφέρεται στην κατάσταση στην Παλαιστίνη ως γενοκτονία και την περιγράφει ως «το χειρότερο πράγμα που έχω δει σε όλη μου τη ζωή».
Η προσωπική του ζωή
Ο Gabor Maté είναι παντρεμένος από το 1969. Σύζυγός του είναι η ζωγράφος Rae Maté κι έχουν αποκτήσει μαζί 3 παιδιά, μεταξύ των οποίων ο δημοσιογράφος Aaron αλλά και ο συν-συγγραφέας του The Myth of Normal, Daniel.
Με τη σύντροφό του μοιράζονται τη θεώρηση ότι οι άνθρωποι υποσυνείδητα διαλέγουν συντρόφους που καθρεφτίζουν τις δυναμικές που υπήρξαν στην παιδική τους ηλικία. Δίνουν μαζί διαλέξεις για θέματα συντροφικότητας αντλώντας από τα πολλά χρόνια της συμβίωσής τους και τον τρόπο που έζησαν τα φυσιολογικά σκαμπανεβάσματα μιας σχέσης.
Ένα από τα ζητήματα που πάντα επισημαίνουν σε ομιλίες τους, είναι η ανάγκη να ικανοποιούμε παιδικές μας ανάγκες που δεν είχαν ικανοποιηθεί μέσα στις σχέσεις μας. Ο Maté συχνά επισημαίνει ότι οι άντρες συχνά παρουσιάζονται ως νήπια που ζητούν από τη σύντροφό τους να καλύψει τις ανάγκες τους ως «μαμά». Μαζί με τη σύζυγό του έχουν επισημάνει ότι αυτή η δυναμική είναι «δηλητήριο» σε μία συντροφική σχέση γιατί καταστρέφει την οικειότητα και την αμοιβαία εμπιστοσύνη.
Info: 4 από τα βιβλία του Gabor Maté (Μυαλό σε διάσπαση, Μείνετε κοντά στα παιδιά σας, Ο μύθος του φυσιολογικού, Όταν το σώμα λέει όχι) κυκλοφορούν στα ελληνικά από τις εκδόσεις Key Books.
