ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

Ο λόγος που αμύνεσαι ακόμα και όταν έχεις δίκιο και πώς να το σταματήσεις

iStock

Κανένα άτομο δεν επιδιώκει συνειδητά να αμύνεται. Είναι μια ταμπέλα που συνήθως ακούγεται σαν μομφή: ότι αντιδράς υπερβολικά, ότι είσαι πολύ ευαίσθητη/ος ή ότι δεν θέλεις να ακούσεις. Στην ουσία, όμως, η αμυντικότητα δεν είναι τόσο ελάττωμα χαρακτήρα όσο μια αυτόματη αντίδραση.

Στη βάση της άμυνας, βρίσκεται μια έντονη ευαισθησία απέναντι σε οτιδήποτε εκλαμβάνεται ως κριτική, μια τάση του νου να ψάχνει συνεχώς ενδείξεις ότι σε κρίνουν ή σε παρεξηγούν. Έτσι, ένα φαινομενικά αθώο σχόλιο («Ακόμα είσαι single;») μπορεί να επισκιάσει μια ολόκληρη συζήτηση, ή να σε οδηγήσει στο να εξηγείς υπερβολικά τις ικανότητές σου, ακόμα κι αν κανείς δεν τις αμφισβήτησε.

Κάποιες φορές αυτή η στάση πηγάζει από μια βαθιά ανάγκη να σε καταλάβουν ή να διατηρήσεις την εικόνα σου. Άλλες φορές εμφανίζεται σε θέματα που έχουν ιδιαίτερη σημασία για σένα, οπότε είναι φυσικό να θέλεις να υπερασπιστείς τη θέση σου. Ωστόσο, εκείνες τις στιγμές που διορθώνεις, διακόπτεις ή επιχειρηματολογείς έντονα, στην πραγματικότητα σταματάς να ακούς. Η προσοχή σου μετατοπίζεται στο πώς σε βλέπουν οι άλλοι και στο αν σε παρερμηνεύουν, κάτι που τελικά κουράζει τόσο εσένα όσο και τους γύρω σου. Πώς μπορείς να σταματήσεις να αμύνεσαι, για να βρίσκεις το πραγματικό point κάθε συζήτησης;

Πώς να σταματήσεις να αμύνεσαι; (Ακόμα και αν έχεις δίκιο)

iStock

Κάνε μια παύση πριν αντιδράσεις

Η αμυντικότητα ξεκινά από το σώμα σου: σφίγγεσαι, η καρδιά σου χτυπά πιο γρήγορα, η αναπνοή σου γίνεται κοφτή. Αυτά δείχνουν ότι νιώθεις «απειλή». Χαλάρωσε το σώμα σου: λύσε το σαγόνι, κατέβασε τους ώμους, πάρε μια αργή ανάσα. Αυτές οι μικρές κινήσεις σε βοηθούν να ηρεμήσεις και να απαντήσεις πιο ψύχραιμα, αντί να αντιδράσεις παρορμητικά.

 

Να είσαι περίεργη/ος πριν απαντήσεις

Είναι εύκολο να κολλήσεις σε ό,τι σου φαίνεται άδικο. Τον τόνο ή τον τρόπο που ειπώθηκε κάτι, και να αγνοήσεις τα υπόλοιπα. Για παράδειγμα, η απογοήτευση του/της συντρόφου σου για την καθυστέρησή σου μπορεί να σου φανεί προσωπική επίθεση, ή η αυστηρή ανατροφοδότηση ενός προϊσταμένου να μοιάζει με έλλειψη σεβασμού.

Η περιέργεια μπορεί να σε βοηθήσει να σκεφτείς πιο καθαρά. Ρώτησε τον εαυτό σου: «Υπάρχει κάτι χρήσιμο σε αυτό, έστω λίγο;». Αναγνωρίζοντας ένα σωστό σημείο δεν σημαίνει ότι συμφωνείς με τα πάντα. Ο φίλος σου μπορεί να χρησιμοποίησε έντονο τόνο, αλλά ίσως είχε δίκιο για ένα θέμα. Με αυτόν τον τρόπο αποφεύγεις τη σκέψη «όλα ή τίποτα» και επικεντρώνεσαι σε ό,τι πραγματικά μετράει.

Επανάλαβε ό,τι άκουσες

Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν αμύνεσαι σε όσα ειπώθηκαν πραγματικά, αλλά σε όσα νομίζεις ότι εννοούσαν. Για παράδειγμα, το «Είμαι εκνευρισμένη/ος με τα πιάτα» μπορεί να ακούγεται σαν «Δεν κάνω τίποτα στο σπίτι».

Ένας απλός τρόπος να ελέγξεις αν καταλαβαίνεις σωστά; «Απλά επανάλαβε ό,τι νομίζεις ότι άκουσες», λέει ειδικός. Για παράδειγμα: «Μήπως εννοείς ότι θες περισσότερη βοήθεια με το πλύσιμο πιάτων στο μέλλον;». Το να διευκρινίζεις βοηθά να μην τσακώνεσαι με μια εκδοχή της συνομιλίας που υπάρχει μόνο στο μυαλό σου.

Διάκρινε το «με εκνευρίζει» από το «μου επιτίθενται»

Οι περισσότεροι που δίνουν ανατροφοδότηση δεν σου επιτίθενται, ακόμα κι αν έτσι φαίνεται. Συχνά απλώς εκφράζουν μια ανάγκη ή απογοήτευση. Σκέψου «μου λένε κάτι» αντί για «μου επιτίθενται». Ίσως ο φίλος σου απλώς νοιάζεται για τη σχέση σας ή κάποιος σχολιάζει την προσωπική σου ζωή από περιέργεια, όχι για να σε κρίνει.

Αποφάσισε τι αξίζει να υπερασπιστείς

Δεν χρειάζεται να απαντάς σε κάθε σχόλιο. Κάποιοι θα σε παρεξηγήσουν ή θα κρατήσουν την άποψή τους ό,τι κι αν πεις. Η ανάγκη να διορθώνεις τα πάντα εξαντλεί την ενέργειά σου. Σκέψου αν η εξήγηση είναι για τον άλλον ή για σένα πριν απαντήσεις.