FOMO: Γιατί δεν αντέχεις να μην συμμετέχεις;
- 24 ΦΕΒ 2026
Έχεις σκρολάρει ποτέ στα social media και ένιωσες ότι έχασες κάποιο event; Έχεις στεναχωρηθεί που δεν μπόρεσες να παρευρεθείς σε γενέθλια ή σε μια μάζωξη με φίλους, ή που δεν κατάφερες να πας εκείνο το ταξίδι που ήθελες; Αυτός ο φόβος ότι «χάνεις κάτι» και η ζωή τρέχει χωρίς εσένα είναι συχνός και έχει την ονομασία: FOMO (Fear of Missing Out).
Το FOMO (Fear Of Missing Out) είναι ο φόβος ότι κάπου αλλού συμβαίνει κάτι πιο ενδιαφέρον, πιο διασκεδαστικό ή πιο σημαντικό από αυτό που ζεις εσύ εκείνη τη στιγμή. Είναι το συναίσθημα που σε κάνει να ελέγχεις συνεχώς τα social media, να συγκρίνεις τη ζωή σου με των άλλων και να νιώθεις ότι ίσως δεν κάνεις «αρκετά».
Στην εποχή της διαρκούς προβολής στιγμών (ταξίδια, έξοδοι, επιτυχίες) είναι εύκολο να πιστέψεις ότι όλοι περνούν καλύτερα από εσένα. Όμως αυτό που βλέπεις είναι επιλεγμένα στιγμιότυπα και όχι η ολόκληρη πραγματικότητα. Το FOMO τρέφεται από τη σύγκριση και ενισχύεται όταν συνδέεις την αξία σου με το τι κάνουν οι άλλοι.
Γι’ αυτό τον λόγο το FOMO ωθεί τα άτομα να παραμένουν συνεχώς συνδεδεμένα με τα social media και τα κοινωνικά δίκτυα. Όλοι μπορούν να το βιώσουν, αλλά οι έφηβοι είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι, καθώς η αυτοεκτίμησή τους εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την αποδοχή των άλλων. Αναζητούν συνεχώς επιβεβαίωση και αλληλεπιδρούν με τους γύρω για να μην νιώσουν ότι μένουν εκτός.
Ποια είναι τα συμπτώματα του FOMO (Fear Of Missing Out);
Το FOMO μπορεί να εκδηλωθεί με συγκεκριμένα συμπτώματα, όπως:
- Συνεχής έλεγχος των social media για να δεις τι κάνουν οι άλλοι.
- Αρνητικά συναισθήματα από τη σύγκριση της ζωής σου με αυτή των άλλων.
- Ψυχική κόπωση λόγω της υπερβολικής χρήσης των social media.
- Υπερβολικός προγραμματισμός και προσπάθεια να είσαι παντού ταυτόχρονα.
- Σωματική κούραση.
- Αίσθημα θλίψης, άγχους ή κατάθλιψης.
- Δυσκολία συγκέντρωσης.
- Προβλήματα στον ύπνο.
Τα αίτια του FOMO
Οι άνθρωποι είναι από τη φύση τους κοινωνικά όντα και έχουμε έμφυτο τον φόβο του αποκλεισμού. Για τους πρώτους ανθρώπους, η συμμετοχή σε ομαδικές δραστηριότητες, όπως το κυνήγι, ήταν απαραίτητη για την επιβίωση. Γι’ αυτό και η απόρριψη μπορεί να είναι τόσο επώδυνη εμπειρία. Ο εγκέφαλος είναι «προγραμματισμένος» να αναζητά την αίσθηση του ανήκειν και της αποδοχής. Ο φόβος ότι χάνουμε κάτι (FOMO) προκύπτει ακριβώς από αυτή την ενστικτώδη ανάγκη για ένταξη.
Σήμερα ζούμε σε έναν κόσμο απόλυτης διασύνδεσης. Αυτό που «χάνεις» μπορεί να μην είναι ζήτημα ζωής ή θανάτου, ωστόσο μπορεί να σε κάνει να νιώθεις αποκλεισμένη/ος. Και η συνεχής έκθεση στις «τέλειες στιγμές» που προβάλλουν οι άλλοι μπορεί να προκαλέσει ζήλια και αίσθημα ανεπάρκειας, ακόμη κι αν αυτές οι εικόνες δεν αντανακλούν πλήρως την πραγματικότητα.
Ποιες είναι οι επιπτώσεις του φαινομένου στην ψυχική υγεία;
Το FOMO μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες στην ψυχική υγεία. Έρευνες δείχνουν ότι η υπερβολική χρήση των social media και το FOMO μπορούν να συμβάλουν στην εμφάνιση άγχους. Η ανάγκη να είσαι διαρκώς «μέσα σε όλα» δεν σου επιτρέπει να απολαμβάνεις τη στιγμή, μπορεί επίσης να ενισχύσει τα συμπτώματα κατάθλιψης και να επηρεάσει αρνητικά την αυτοεκτίμηση.
Ακόμα, μπορεί να επηρεάσει τη συμπεριφορά, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο ανθυγιεινών συνηθειών. Μπορεί να σε οδηγήσει στο να αποδέχεσαι κάθε πρόσκληση από φόβο μήπως χάσεις κάτι, με αποτέλεσμα εξάντληση και παραμέληση του εαυτού σου. Παράλληλα, αυξάνει την πιθανότητα ριψοκίνδυνων επιλογών για λόγους αποδοχής, δυσκολεύει τη συγκέντρωση σε δουλειά ή σχολείο λόγω συνεχούς ελέγχου του κινητού και επηρεάζει αρνητικά τον ύπνο και τη διατροφή, επιβαρύνοντας συνολικά τη σωματική και ψυχική υγεία.
Η αντιμετώπιση του FOMO ξεκινά από την επίγνωση: να θυμάσαι ότι δεν μπορείς να είσαι παντού, και δεν χρειάζεται. Η ποιότητα των εμπειριών δεν μετριέται με τον αριθμό τους. Μερικές φορές, το να επιλέγεις συνειδητά να μείνεις εκεί που είσαι, είναι η μεγαλύτερη μορφή ελευθερίας.
