Αλπικό διαζύγιο: Το viral trend που κρύβει μια εφιαλτική μορφή έμφυλης βίας

Όταν σκέφτεσαι έναν χωρισμό, το μυαλό σου πάει σε κλασικά σενάρια: μια άβολη συζήτηση στο σαλόνι, ένα φορτισμένο τηλεφώνημα ή, στην χειρότερη περίπτωση, ένα ψυχρό γραπτό μήνυμα. Κι όμως, τους τελευταίους μήνες στις πλατφόρμες των social media, και ειδικά στο TikTok και το Instagram, κυριαρχεί ένας νέος, άκρως ανησυχητικός όρος που θυμίζει σενάριο αστυνομικής σειράς true-crime. Ονομάζεται alpine divorce (αλπικό διαζύγιο) και περιγράφει την εφιαλτική εμπειρία γυναικών που οι σύντροφοί τους –ή ακόμα και άντρες του στενού τους περιβάλλοντος που εμπιστεύονταν– τις εγκαταλείπουν ξαφνικά κατά τη διάρκεια πεζοπορίας σε απομακρυσμένα ορεινά ή άγριας φύσης περιβάλλοντα.

Το προφίλ αυτών των περιστατικών είναι σχεδόν πάντα το ίδιο: ένας άντρας αφήνει πίσω του τη γυναίκα, η οποία είναι συνήθως λιγότερο έμπειρη και πιο ευάλωτη, αβοήθητη, χωρίς σήμα στο κινητό και χωρίς καμία καθοδήγηση για το πώς να επιστρέψει, μετατρέποντας μια εξόρμηση στη φύση σε μια τραυματική, απειλητική εμπειρία για τη ζωή της.

True crime «αλπικού διαζυγίου»

Unsplash

Παρά το κάπως ειρωνικό του όνομα, το alpine divorce δεν είναι καθόλου αστείο. Ο όρος επινοήθηκε για πρώτη φορά το 1893 σε ένα διήγημα του συγγραφέα Robert Barr για έναν σύζυγο που σχεδίαζε να δολοφονήσει τη γυναίκα του στις Ελβετικές Άλπεις. Αν και δεν αποτελεί επίσημο νομικό όρο, το φαινόμενο απέκτησε τεράστια παγκόσμια δημοσιότητα μετά από μια δικαστική υπόθεση υψηλού προφίλ στην Αυστρία νωρίτερα φέτος.

Ένας ορειβάτης, ονόματι Thomas P., καταδικάστηκε για ανθρωποκτονία από αμέλεια (με ποινή με αναστολή), αφού άφησε τη σύντροφό του μόνη της στο βουνό Grossglockner, την υψηλότερη κορυφή της χώρας, με αποτέλεσμα η γυναίκα να παγώσει μέχρι θανάτου. Αν και ο ίδιος ισχυρίστηκε ότι έφυγε για να ζητήσει βοήθεια, οι εισαγγελείς αποκάλυψαν ότι δεν απαντούσε καν στις κλήσεις των διασωστών παρόλο που είχε κανονικά σήμα στο κινητό του. Το πιο σοκαριστικό; Κατά τη διάρκεια της δίκης, σύμφωνα με τη γερμανική εφημερίδα Bild, μια πρώην σύντροφός του κατέθεσε ότι την είχε εγκαταλείψει στο ίδιο ακριβώς βουνό το 2023, επειδή τη θεωρούσε… πολύ αργή, και ότι συνήθιζε να γίνεται γκρινιάρης και εριστικός όταν εκείνη δυσκολευόταν στην πεζοπορία.

Το viral ξέσπασμα στο TikTok

Καθώς οι λεπτομέρειες αυτής της υπόθεσης διαδίδονταν στο διαδίκτυο, το TikTok, το Instagram και το X (πρώην Twitter) πήραν φωτιά. Γυναίκες από όλο τον κόσμο άρχισαν να μοιράζονται τις δικές τους παρόμοιες εμπειρίες. Ένα βίντεο στο TikTok που έδειχνε μια γυναίκα ολομόναχη σε ένα απομονωμένο μονοπάτι με τη λεζάντα «Όταν πας πεζοπορία μαζί του στο βουνό αλλά σε αφήνει μόνη σου και συνειδητοποιείς ότι δεν σε συμπάθησε ποτέ» συγκέντρωσε 5 εκατομμύρια προβολές.

Το ψυχολογικό προφίλ πίσω από το «αλπικό διαζύγιο»

Ποια είναι όμως είναι η ψυχολογία πίσω από το «αλπικό διαζύγιο»; Οι ειδικοί εξηγούν ότι οι θύτες είναι συνήθως άνθρωποι με αποφευκτικό στιλ προσκόλλησης. Όταν πιέζονται ή έρχονται αντιμέτωποι με το στρες και τη σύγκρουση, αντί να λύσουν το πρόβλημα, επιλέγουν να απομακρυνθούν συναισθηματικά και σωματικά.

Τους λείπει η ενσυναίσθηση και η συμπόνια. Προτιμούν να εξαφανιστούν. Όμως ενώ αυτή η συμπεριφορά «απόσυρσης» είναι συχνή στις σχέσεις, όταν μεταφερθεί στο βουνό, γίνεται θανάσιμη. Η άγρια φύση δημιουργεί μια αυτόματη ιεραρχία: ποιος οδηγεί, ποιος ξέρει το μονοπάτι και ποιος ορίζει τον ρυθμό. Το να περπατάει ο άλλος μπροστά και να αρνείται να προσαρμοστεί στον ρυθμό σου είναι ένας υπόγειος, χειριστικός τρόπος να σου επιβάλει τον έλεγχο και την εξουσία του.

«Με άφησε μόνη μου με μια μπάρα δημητριακών»

Το «αλπικό διαζύγιο» δεν αφορά μόνο ερωτικούς συντρόφους. Μπορεί να συμβεί με φίλους, αδέλφια ή πατέρες. Η Laurie Singer, μια έμπειρη αθλήτρια από την Καλιφόρνια, έζησε τον απόλυτο τρόμο το 2016, όταν ένας στενός της φίλος την έπεισε να διανύσουν το διάσημο μονοπάτι John Muir Trail – μια διαδρομή 357 χιλιομέτρων που απαιτεί 2 με 3 εβδομάδες πεζοπορίας. Καθώς εκείνος ήταν πιο έμπειρος, ανέλαβε τον ρόλο του «μέντορα» και τη διαχείριση του φαγητού.

Μέσα σε λίγες μέρες, η Laurie εμφάνισε την ασθένεια του υψομέτρου (altitude sickness). Αντί να επιβραδύνει, ο φίλος της συνέχισε να τρέχει μπροστά. «Μια νύχτα είχε απομακρυνθεί τόσο πολύ που ούρλιαζα το όνομά του μέσα στο σκοτάδι και δεν άκουγα τίποτα. Ήμουν τρομοκρατημένη», θυμάται μιλώντας στο CNN. Όταν τελικά τον πρόλαβε, εκείνος της είπε ψυχρά ότι την τεσταρε για να δει αν θα τα καταφέρει! Σαν να μην έφτανε αυτό, αποδείχθηκε ότι δεν είχε πάρει αρκετό φαγητό για 2 άτομα, επειδή ο ίδιος ήθελε να χάσει βάρος, χωρίς να την ενημερώσει ποτέ.

Έχοντας διανύσει πάνω από 240 χιλιόμετρα, η Laurie ξύπνησε μια μέρα ανίκανη να περπατήσει. Η αντίδραση του «φίλου» της; Της πρότεινε να χωριστούν, να πάρει ένα άγνωστο μονοπάτι επιστροφής μόνη της για να ζητήσει βοήθεια, ενώ εκείνος θα συνέχισε κανονικά τη διαδρομή του.

Την άφησε στη μέση του πουθενά με μία μόνο μπάρα δημητριακών, αφού πρώτα άδειασε τα δικά του σκουπίδια μέσα στην τσάντα της για να ελαφρύνει το δικό του φορτίο. Η Laurie περπάτησε χιλιόμετρα σε κατάσταση απόλυτου κινδύνου. Αργότερα έμαθε ότι λόγω του υψομέτρου είχε πάθει οίδημα στον εγκέφαλο. «Το μόνο που σκεφτόμουν ήταν ότι δεν ήθελα να πεθάνω μόνη μου στην ερημιά. Ήθελα απλά να ξαναδώ την οικογένειά μου». Ευτυχώς, συνάντησε άλλους πεζοπόρους που τη βοήθησαν να σωθεί, αλλά η αποκατάστασή της κράτησε εβδομάδες.

To «αλπικό διαζύγιο» κρύβει ξεκάθαρα στοιχεία έμφυλης βίας και χειραγώγησης

Οι ειδικοί ξεκαθαρίζουν: το «αλπικό διαζύγιο» μπορεί να κυμαίνεται από μια προμελετημένη κακόβουλη πράξη (όπου ο θύτης, συχνά με κάποια διαταραχή προσωπικότητας, παρασύρει το θύμα σε επικίνδυνο σημείο) μέχρι μια αυθόρμητη, παρορμητική απόφαση της στιγμής που πυροδοτείται από ανυπομονησία, εγωισμό και έλλειψη ελέγχου.

Όμως, αν κοιτάξεις πίσω από το viral trend και την έξυπνη ορολογία των social media, η αλήθεια είναι πολύ πιο σκοτεινή: το «αλπικό διαζύγιο» κρύβει ξεκάθαρα στοιχεία έμφυλης βίας και χειραγώγησης. Δεν πρόκειται απλώς για έναν «κακό χωρισμό». Είναι η εργαλειοποίηση της φυσικής δύναμης ή της ορειβατικής εμπειρίας με σκοπό την επιβολή εξουσίας. Όταν ένας σύντροφος εγκαταλείπει μια γυναίκα σε ένα απομονωμένο και εχθρικό περιβάλλον, επειδή τη θεωρεί «αργή» ή επειδή θέλει να αποφύγει μια δύσκολη συζήτηση, χρησιμοποιεί τη φύση ως όπλο. Την εκθέτει συνειδητά σε σωματικό κίνδυνο και ψυχολογικό τρόμο, λειτουργώντας ως τιμωρός.

Όπως σοφά συμβουλεύει πλέον η Laurie Singer μετά την τραυματική της εμπειρία: «Όσο καλά κι αν νομίζεις ότι ξέρεις τον άνθρωπο με τον οποίο πας πεζοπορία, πρέπει πάντα να βασίζεσαι αποκλειστικά στις δικές σου δυνάμεις».

Πίσω από τις φτηνές δικαιολογίες, το «αλπικό διαζύγιο» δεν είναι τίποτα λιγότερο από μια σκληρή, ωμή και επικίνδυνη μορφή εγκατάλειψης.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΘΕΜΑ

WELLNESS

Τοξικοί άνθρωποι: 6 χαρακτηριστικά σημάδια για να τους αναγνωρίσεις εύκολα