15 χρόνια τώρα οι Pussy Riot κρατούν τη φλόγα της αντίστασης αναμμένη. Και με το παραπάνω
- 8 ΟΚΤ 2026
Ήταν στις 21 Φεβρουαρίου 2012 όταν 5 γυναίκες με χρωματιστές μπαλακλάβες εισέβαλαν στον Καθεδρικό Ναό του Χριστού Σωτήρος στη Μόσχα, ενώ λίγες εβδομάδες αργότερα, τα μέλη της ομάδας συνελήφθησαν. Η «Πανκ Προσευχή» τους κράτησε ελάχιστα λεπτά, αλλά ο αντίκτυπος της σείει ακόμα τον πλανήτη. Οι Pussy Riot δεν είναι πια μια ανώνυμη ομάδα ακτιβιστριών στους δρόμους της Ρωσίας. Είναι το σύμβολο μιας αδιάκοπης μάχης απέναντι στον απολυταρχισμό, την πολιτική καταπίεση και τον πόλεμο.
Έχοντας περάσει από φυλακίσεις, διώξεις, εξορίες και μια κινηματογραφική απόδραση από τη Ρωσία, οι Pussy Riot φέρνουν στην Ελλάδα το πολυβραβευμένο Riot Days μια ωμή, καθηλωτική παράσταση που βασίζεται στο ομώνυμο βιβλίο και στην προσωπική ιστορία του ιδρυτικού μέλους της φεμινιστικής καλλιτεχνικής και ακτιβιστικής κολεκτίβας, Maria (Masha) Alyokhina. Μια παράσταση που κινείται στα όρια της συναυλίας, του θεάτρου και του πολιτικού μανιφέστου.
Την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου στο Gazarte Ground Stage στην Αθήνα και την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου στο Eightball Club στη Θεσσαλονίκη, το ελληνικό κοινό θα ζήσει από κοντά μια από τις πιο επιδραστικές καλλιτεχνικές εμπειρίες της τελευταίας δεκαετίας.
Με αφορμή τις 2 αυτές εμφανίσεις, η Maria (Masha) Alyokhina και ο Eric Breitenbach, ο drummer που δίνει τον εξαντλητικό ρυθμό στο Riot Days, μίλησαν αποκλειστικά στο LadyLike. Σε μια συζήτηση χωρίς φίλτρα, αποδομούν τις επιφανειακές ερωτήσεις των MME, αναλύουν πώς ο φασισμός και ο δεξιός λαϊκισμός απλώνουν τα πλοκάμια τους διεθνώς -από τη Ρωσία μέχρι τις ΗΠΑ και τη Γερμανία- και εξηγούν τι είναι αυτό που κρατάει τη φλόγα της αντίστασης αναμμένη όταν όλα γύρω δείχνουν σκοτεινά.
-Έχουν περάσει πολλά χρόνια από την ίδρυση των Pussy Riot και την εμβληματική performance στον Καθεδρικό Ναό του Χριστού Σωτήρος. Πώς βλέπετε την εξέλιξη της κολεκτίβας μέσα στον χρόνο και ποια είναι η άποψή σας για την κατάσταση της ισότητας των φύλων παγκοσμίως σήμερα;
Maria (Masha) Alyokhina: Έχουν περάσει ήδη 15 χρόνια από τη δημιουργία των Pussy Riot. Στην αρχή, ήταν μια μικρή, ανώνυμη ομάδα καλλιτεχνών και ακτιβιστών από τη Μόσχα που διαμαρτύρονταν ενάντια στη δικτατορία του Putin. Όταν ο Putin ανακοίνωσε ότι θα κατέβει υποψήφιος για τρίτη θητεία, πολύς κόσμος οργίστηκε και δημιουργήθηκε ένα μεγάλο κύμα διαμαρτυρίας σε όλη τη Ρωσία.
Οι Pussy Riot ήταν μέρος αυτού του κινήματος. Κατά τη γνώμη μου, ένα σημαντικό μέρος, γιατί ήταν μια γυναικεία κραυγή.
Η πρώτη μου δράση ήταν στην Κόκκινη Πλατεία με το τραγούδι Putin Pissed His Pants. Η δεύτερη, η Πανκ Προσευχή, οδήγησε σε ποινική δίωξη εναντίον 3 μελών μας. Από εκείνη τη στιγμή, έπαψε να είναι μια ανώνυμη ομάδα, επειδή ο κόσμος είδε τα πρόσωπά μας και ξαφνικά η υπόθεση πήρε διεθνείς διαστάσεις.
Maria (Masha) Alyokhina: «Η μπαλακλάβα, που ήταν σύμβολο ανωνυμίας, έγινε σύμβολο διαμαρτυρίας, καθώς χιλιάδες άνθρωποι τη φορούσαν για να διαδηλώσουν ενάντια στη φυλάκισή μας. Οι Pussy Riot έγιναν συνώνυμο της αντίστασης».
Δεν είμαι σίγουρη αν μπορούμε να το αποκαλέσουμε εξέλιξη, αλλά ήταν σίγουρα ένας μετασχηματισμός.
Έχουν περάσει πολλά χρόνια από το 2012 και η κατάσταση στον κόσμο έχει αλλάξει. Ως Ρώσοι πολίτες, διανύουμε πλέον τον 5ο χρόνο του πολέμου πλήρους κλίμακας που ξεκίνησε ο Πούτιν ενάντια στην Ουκρανία, βομβαρδίζοντας πόλεις και σκοτώνοντας ανθρώπους καθημερινά.
Ταυτόχρονα, το παγκόσμιο πολιτικό κλίμα έχει μεταβληθεί δραματικά. Οι δεξιοί πολιτικοί και τα ακροδεξιά κινήματα ενισχύονται, όπως συμβαίνει και με την άκρα αριστερά. Πολλές από αυτές τις πολιτικές δυνάμεις συνεργάζονται με το καθεστώς του Πούτιν. Θεωρώ εξαιρετικά σημαντικό να συνεχίσουμε να μιλάμε ανοιχτά και να αναλαμβάνουμε δράση αυτή την εποχή.
Το γεγονός ότι καταφέραμε να το κάνουμε αυτό υπό τις συνθήκες που επικρατούσαν στη Ρωσία, μάς έδωσε ένα είδος «προστατευτικού εμβολίου» για τη μετέπειτα δράση μας.
Roberto Ricciuti/Redferns/Getty/Ideal Images
-Περιγράφετε το Riot Days ως έναν συνδυασμό συναυλίας, θεάτρου, performance art και πολιτικού μανιφέστου. Πώς ορίζετε τη στιγμή που η καλλιτεχνική δημιουργία παύει να είναι απλή έκφραση και μετατρέπεται σε ενεργό εργαλείο πολιτικής αντίστασης;
Eric Breitenbach: Πιστεύω ότι η τέχνη γίνεται μορφή αντίστασης όταν τη χρησιμοποιείς για να μιλήσεις ενάντια στην αδικία και να ενθαρρύνεις άλλους ανθρώπους να αναλάβουν δράση. Με το Riot Days, αφηγούμαστε μια πραγματική ιστορία πολιτικής καταστολής και αντίστασης, αλλά ταυτόχρονα τη συνδέουμε με το τι συμβαίνει σήμερα.
Eric Breitenbach: «Βλέπεις τον Trump να αντιγράφει τακτικές του Putin, βλέπεις την άνοδο του AfD στη Γερμανία. Πέρυσι, η Masha κι εγώ βρισκόμασταν στην Πολωνία όταν ρωσικά drones παραβίασαν τον πολωνικό εναέριο χώρο. Tίποτα από όλα αυτά δεν μοιάζει μακρινό».
Θέλουμε οι θεατές να φεύγουν από τo Riot Days, νιώθοντας ότι μπορούν κι εκείνοι να υψώσουν τη φωνή τους και να κάνουν κάτι.
-Μετά από χρόνια διώξεων, φυλακίσεων, εξορίας και αδιάλειπτου ακτιβισμού, πώς διαχειρίζεστε τον φόβο και τη συναισθηματική εξάντληση σε προσωπικό επίπεδο; Τι είναι αυτό που θα λέγατε ότι κρατάει τη φλόγα σας αναμμένη;
Maria (Masha) Alyokhina: «Δεν είχα ποτέ ιδιαίτερο πρόβλημα με τον φόβο. Νιώθω ότι η υπερνίκηση του φόβου είναι μια ενδιαφέρουσα πρόκληση. Αν δεν περάσεις από τρομακτικές στιγμές, δεν πρόκειται να καταλάβεις τίποτα».
Είναι πολύ όμορφο που το έθεσες με όρους φλόγας, φωτιάς και φωτός. Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τον στίχο του Morrissey από τους The Smiths There is a light that never goes out. Παράλληλα, είναι και ένας στίχος από το Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιο: «καὶ τὸ φῶς ἐν τῇ σκοτίᾳ φαίνει, καὶ ἡ σκοτία αὐτὸ οὐ κατέλαβεν» (Το θείο φως λάμπει μέσα στο σκοτάδι και το σκοτάδι δεν μπόρεσε να το νικήσει ή να το καταβάλει).
-Το Riot Days βασίζεται πολύ στον προφορικό λόγο στα ρωσικά. Με ποιους τρόπους γεφυρώνετε το γλωσσικό φράγμα ώστε να μεταφέρετε τη συναισθηματική ένταση και τον πυρήνα της ιστορίας σας στο διεθνές κοινό;
Eric Breitenbach: Παίζουμε στα ρωσικά, αλλά το κοινό παρακολουθεί την ιστορία μέσω υπότιτλων στην οθόνη. Οι υπότιτλοι τρέχουν γρήγορα και όλη η performance είναι τρομερά έντονη, οπότε πρέπει να είσαι απόλυτα συγκεντρωμένος. Πιστεύω ότι αυτό, στην πραγματικότητα, παρασύρει τον θεατή ακόμα πιο βαθιά στην ιστορία.
Διαβάζεις ενώ ταυτόχρονα απορροφάς τη μουσική, τις εικόνες και όσα συμβαίνουν στη σκηνή. Έτσι, ακόμα κι αν δεν μιλάς ρωσικά, βυθίζεσαι πλήρως στην εμπειρία.
-Μετά από εκατοντάδες παραστάσεις και εμφανίσεις στα MME σε όλο τον κόσμο, ποιες ερωτήσεις γύρω από τις Pussy Riot νιώθετε ότι σας έχουν κουράσει;
Maria (Masha) Alyokhina: Υπάρχουν μερικές ερωτήσεις που πραγματικά με βγάζουν εκτός εαυτού. Για παράδειγμα, όταν δημοσιογράφοι το 2026 ρωτούν: «Γιατί δεν διαμαρτύρονται οι Ρώσοι;». Γαμώτο, σπούδασες δημοσιογραφία.
Άνοιξε απλώς τις ειδήσεις και θα δεις ότι οι άνθρωποι διαμαρτύρονται, πεθαίνουν στις φυλακές για να δείξουν ότι η Ρωσία δεν είναι μόνο το κράτος του Πούτιν.
-Ποια εντύπωση ή συναισθηματικό αποτύπωμα θα θέλατε να αφήσει η παρουσία σας στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη;
Maria (Masha) Alyokhina: «Θα ήταν υπέροχο αν ο κόσμος έφευγε από το “Riot Days” έχοντας τη δική του αίσθηση για την ιστορία μας -είτε πρόκειται για απελπισία, είτε για διασκέδαση- αλλά και την κατανόηση ότι το να ορθώσεις το ανάστημά σου είναι εφικτό».
Eric Breitenbach: Θα ήθελα οι άνθρωποι να φεύγουν γεμάτοι ενέργεια, ίσως και με οργή, αλλά κυρίως με την αίσθηση ότι το να αναλάβεις δράση παραμένει μια δυνατή επιλογή.
Info Παραστάσεων Pussy Riot – Riot Days
Αθήνα: Πέμπτη 8 Οκτωβρίου 2026 | Gazarte Ground Stage
εισιτήρια εδώ
Θεσσαλονίκη: Παρασκευή 9 Οκτωβρίου 2026 | Eightball Club
εισιτήρια εδώ
