ΕΜΣΤ: Το σινεμά συναντά τα παιδιά 8-12 ετών στο μουσείο

Το Τμήμα Εκπαίδευσης του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης σε συνεργασία με το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Ολυμπίας για Παιδιά και Νέους που από το 1997 έχει αφιερωθεί στη σύνδεση των νέων και των παιδιών με το cinema, ετοιμάζει το πιο cool εκπαιδευτικό πρόγραμμα για παιδιά ηλικίας 8- 12 ετών. Κινηματογραφικές προβολές και δράσεις για τα παιδιά θα πραγματοποιηθούν τον Μάιο στο Μεσοπάτωμα του ΕΜΣΤ με στόχο την ανάπτυξη της κριτικής σκέψης απέναντι στην εικόνα που στη σύγχρονη εποχή κατακλύζει μικρούς και μεγάλους, αλλά και τη γνωριμία των παιδιών με την τέχνη του σινεμά. Το Kids Cinema @ ΕΜΣΤ πλησιάζει και με αυτή την αφορμή μιλήσαμε με τον Εμψυχωτή Παιδικών Εργαστηρίων του Τμήματος Εκπαίδευσης του μουσείου αλλά και με την Επιμελήτρια Εκπαίδευσης του ΕΜΣΤ για τη σημασία αυτής της δράσης.

«Γνωρίστηκε η διευθύντρια του ΕΜΣΤ, Κατερίνα Γρέγου σε ένα άλλο φεστιβάλ με τον Καλλιτεχνικό Διευθυντής του Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου Ολυμπίας για Παιδιά και Νέους, Παντελή Παντελόγλου και συζήτησαν πάνω σε αυτά τα θέματα. Ενθουσιάστηκε πάρα πολύ με την ιδέα, μας έφερε σε επαφή με τον κο Παντελόγλου ώστε να συνεργαστούμε και να προβάλουμε ταινίες για παιδιά ηλικιών 8- 12 ετών και το μουσείο να αρχίσει να κάνει και αυτή τη δράση», εξηγεί για το πώς γεννήθηκε η ιδέα πίσω από το Kids Cinema @ EMΣΤ o Εμψυχωτής Παιδικών Εργαστηρίων, Δημήτρης Καννάς, μιλώντας στο LadyLike για το νέο εκπαιδευτικό πρόγραμμα.

«Στόχος του προγράμματος είναι τα παιδιά να έρθουν σε επαφή με τον κινηματογράφο να καταλάβουν τι σημαίνει κινηματογράφος και μέσα από τις δράσεις μας να εξοικειωθούν με τη γλώσσα του. Στις 10 Μαΐου έχουμε την προβολή ταινιών μικρού μήκους stop motion animation κινουμένων σχεδίων και έπειτα θα γίνει μία δράση όπου τα παιδιά θα δημιουργήσουν τα δικά τους κινούμενα σχέδια. Στις 31 Μαΐου θα έχουμε ένα πρόγραμμα στο οποίο θα προβληθούν ταινίες μικρού μήκους. Τα παιδιά εκεί θα συζητήσουν, θα δουν ταινίες άλλων δημιουργών των αντίστοιχων ηλικιών και θα καταλάβουν ότι κι αυτά μπορούν να μπουν σε μία διαδικασία δημιουργίας κινηματογραφικών ταινιών κι αυτό είναι κάτι πολύτιμο. Θα εξοικειωθούν με τη γλώσσα του κινηματογράφου, θα κατανοήσουν ποιες είναι οι δυσκολίες της εικόνας και τα στάδια που δημιουργείται μία ταινία», συμπληρώνει.

Την Κυριακή, 10 Μαΐου, θα πραγματοποιηθεί το εργαστήριο «Από την οθόνη στα χέρια σου» όπου η κινηματογραφική θέαση γίνεται η αφετηρία για παιχνίδι, φαντασία και δράση. 4 επιλεγμένες ταινίες μικρού μήκους θα προβληθούν και θα γίνουν σημείο έμπνευσης και ψυχαγωγίας για τα παιδιά που στη συνέχεια θα αναλάβουν τον ρόλο του δημιουργού. Τα παιδιά θα μυηθούν στις βασικές αρχές του stop motion animation και με φιγούρες από τους χαρακτήρες των ταινιών που θα έχουν νωρίτερα παρακολουθήσει θα στήσουν τα δικά τους σκηνικά και θα δημιουργήσουν κίνηση καρέ- καρέ, συνθέτοντας τις δικές τους πρωτότυπες σκηνές.

«Ο κινηματογράφος και το animation επειδή είναι ένα είδος αρκετά προσφιλές σε αυτές τις ηλικίες, στα παιδιά και τους εφήβους, είναι ένα καλό μέσο για να τα προσελκύσουμε και να τα μυήσουμε στο πώς βλέπουμε την εικόνα ειδικά όταν πρόκειται για έργο τέχνης (είτε είναι ζωγραφική είτε γλυπτική, φωτογραφία ή κινηματογράφος που είναι επίσης μία μορφή τέχνης η κινούμενη εικόνα). Ξέρετε, τα παιδιά αλλά και όλοι οι ενήλικες σήμερα είμαστε εθισμένοι στην εικόνα. Δυστυχώς, έχουμε μάθει να τις καταναλώνουμε αρκετά επιφανειακά, χωρίς να δίνουμε τον απαιτούμενο χρόνο για να ξεκλειδώνουμε τα μηνύματα που μεταφέρει», εξηγεί η Επιμελήτρια Εκπαίδευσης του ΕΜΣΤ, Μαρίνα Τσέκου.

«Τα εκπαιδευτικά μας προγράμματα και αυτό ειδικά που γίνεται σε συνεργασία με το Φεστιβάλ Ολυμπίας και έχει να κάνει με την κινούμενη εικόνα, βάζουν τα παιδιά σε μία διαδικασία να δουν την εικόνα αλλιώς, πιο κριτικά, με μεγαλύτερη παρατηρητικότητα. Κι όταν θα κληθούν να χρησιμοποιήσουν και τα ίδια την εικαστική γλώσσα και μπουν στη διαδικασία να φτιάξουν και τα ίδια ένα σύντομο φιλμάκι, βιώνουν και τη δημιουργική διαδικασία. Όπως καταλαβαίνετε τα οφέλη είναι πολλαπλά», εξηγεί περαιτέρω η Μαρίνα Τσέκου.

Η δημιουργία παίζει κεντρικό ρόλο στο Kids Cinema @ ΕΜΣΤ κι αυτό βγαίνει προς τα έξω και στη δράση που διοργανώνεται την Κυριακή 31 Μαΐου. Η δράση «Σπάσε το καλούπι» του Cine Zizanio φέρνει τα παιδιά σε επαφή με κινηματογραφικές ταινίες μικρού μήκους και οπτικοακουστικές δημιουργίες παιδιών και εφήβων από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Κοινό θέμα των δημιουργιών τους η διαφορετικότητα και η «αντίσταση» στην ομοιομορφία.

Πόσο δύσκολο είναι να παραμείνεις ο εαυτός σου όταν όλα γύρω σου ζητούν ομοιομορφία; Ποιο είναι το τίμημα της διαφορετικότητας αλλά και η δύναμη που απελευθερώνεται όταν «σπάει το καλούπι»; Ερωτήματα σαν τα παραπάνω θέτουν οι ταινίες που θα προβληθούν την Κυριακή 31 Μαΐου για τα μάτια εκείνων που συνήθως αναζητούν τις απαντήσεις: των παιδιών και των εφήβων.

«Τα παιδιά στην Ελλάδα έρχονται περισσότερο σε επαφή με τα μουσεία εξαιτίας του σχολείου, με τη συμμετοχή τους σε εκπαιδευτικά προγράμματα των μουσείων, σε επισκέψεις που οργανώνονται περισσότερο από τους εκπαιδευτικούς και λιγότερο από τις οικογένειες. Δυστυχώς, αυτή η συνήθεια στις οικογένειες στην Ελλάδα δεν είναι πολύ διαδεδομένη, όπως βλέπουμε σε μουσεία του εξωτερικού. Η μουσειακή επίσκεψη δεν περιλαμβάνεται συχνά στην οικογενειακή έξοδο. Όχι ότι δεν συμβαίνει, αλλά συμβαίνει αρκετά περιορισμένα», εξηγεί η Μαρίνα Τσέκου απαντώντας πόσο εξοικειωμένα είναι τα παιδιά στην Ελλάδα με τα μουσεία.

Στιγμιότυπο από το «Θα σκάσετε από το κακό σας!», Alžbeta Mačáková Mišejová.

Η συμβολή των εκπαιδευτικών προγραμμάτων είναι καθοριστική για την επαφή των παιδιών και των εφήβων με τον χώρο του μουσείου όπως επισημαίνει.

«Επειδή και από το πρόγραμμα σπουδών της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης περιλαμβάνονται επισκέψεις σε μουσεία, ευτυχώς τα παιδιά έρχονται σε επαφή με εκθέσεις και με την τέχνη, μέσα από τα εκπαιδευτικά προγράμματα που λίγο πολύ όλοι οι συνάδελφοι σχεδιάζουν αξιόλογα προγράμματα και σε άλλα μουσεία. Έχει λοιπόν, αρχίσει να γίνεται σε μία πιο ευρεία κλίμακα η επαφή των παιδιών με τα μουσεία. Στο δικό μας μουσείο προσφέρουμε εκπαιδευτικά προγράμματα από το νηπιαγωγείο μέχρι και τις τελευταίες τάξεις του Λυκείου αν μιλάμε για σχολικές ομάδες (γιατί έχουμε και εκπαιδευτικά προγράμματα για πολλές άλλες ομάδες επίσης) και το ενδιαφέρον είναι τεράστιο. Δηλαδή στην ηλεκτρονική πλατφόρμα που διαθέτει το μουσείο για να κλείνουν τα σχολεία ραντεβού εξαντλείται η διαθεσιμότητα από την αρχή του σχολικού έτους, τον Σεπτέμβρη», εξηγεί η Μαρίνα Τσέκου.

Τα εκπαιδευτικά προγράμματα του ΕΜΣΤ που απευθύνονται στις σχολικές ομάδες γίνονται «ανάρπαστα» σχολιάζω και οι συνομιλητές μου συμφωνούν. Η εκπαιδευτική διάσταση του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης δεν εξαντλείται στα παιδιά, αλλά αφορά και άλλες ομάδες «κάθε ηλικίας και κάθε πολιτισμικού background, ευάλωτες κοινωνικά ομάδες, άτομα με αναπηρίες, προσπαθούμε να προσεγγίσουμε όσο το δυνατόν πιο μεγάλη γκάμα και διαφορετικών χαρακτηριστικών άτομα στο Μουσείο μας και να τους προσφέρουμε τη δυνατότητα επαφής με την τέχνη με όλα τα οφέλη που μπορεί να έχει», όπως τονίζει η Μαρίνα Τσέκου.

Το να προσεγγίζεις τα παιδιά και τους εφήβους με βάση τα ενδιαφέροντά τους ίσως είναι ένας τρόπος να τους φέρεις πιο κοντά στο μουσείο και ο κινηματογράφος είναι σίγουρα μία τέχνη που αφορά μικρούς και μεγάλους. «Γίνονται βήματα και κυρίως μέσα από προγράμματα, ο έφηβος θα προσελκυστεί και θα δει ότι τα μουσεία και ιδίως η σύγχρονη τέχνη τα αφορά. Είναι υπέροχο να βλέπεις τους εφήβους να μπαίνουν αρχικά με το ύφος της αδιαφορίας και μετά να μαγεύονται γιατί διαπιστώνουν ότι η σύγχρονη τέχνη παρουσιάζει ζητήματα που και τα ίδια τα αφορούν», σχολιάζει η Επιμελήτρια Εκπαίδευσης του ΕΜΣΤ.

Τι βρίσκουν τελικά τα παιδιά στο ΕΜΣΤ και επιστρέφουν; «Βλέπουν ότι η προσέγγιση που ακολουθούμε σε όσα τους δείχνουμε δεν είναι δασκαλοκεντρική, διδακτική. Γίνεται με έναν τρόπο που και τα ίδια αναλαμβάνουν ενεργό ρόλο. Ζητείται η άποψή τους, η γνώμη τους και γίνεται σεβαστή. Ακούγονται με λίγα λόγια, κάτι που δυστυχώς δεν γίνεται εύκολα ούτε στα σπίτια τους γιατί και οι γονείς είμαστε πάντα πολύ απασχολημένοι, αλλά ούτε και στο σχολείο όπου οι εκπαιδευτικοί κυνηγούν την ύλη», επισημαίνει η Μαρίνα Τσέκου.

Το ΕΜΣΤ δίνει σημασία στην εκπαίδευση κι αυτό είναι κάτι που το χαρακτηρίζει διαχρονικά. Γι’ αυτό βέβαια και το Kids Cinema @ ΕΜΣΤ που έρχεται τον Μάιο στο Μουσείο, αφορά μία συνεργασία που πρόθεση των εμπλεκομένων είναι να μην εξαντληθεί εδώ.

«Θέλουμε να δούμε πώς θα μπορέσει αυτό με την νέα σχολική χρονιά από τον Σεπτέμβρη πώς θα μπορέσει να προχωρήσει και να συνεχιστεί», επισημαίνει ο Δημήτρης Καννάς, ενώ η Μαρίνα Τσέκου τονίζει ότι «Το πνεύμα του Μουσείου και το ενδιαφέρον της διευθύντριας συγκεκριμένα είναι αυτή η διακαλλιτεχνική συνεργασία και εκπροσώπηση μέσα από τις δράσεις του Μουσείου».

Το ΕΜΣΤ αναμένεται να αναγγείλει ακόμα περισσότερες δράσεις το επόμενο διάστημα οπότε stay tuned. Ως τότε συνέχισε να διαβάζεις για όλα τα απαραίτητα info για το Kids Cinema @ ΕΜΣΤ.

Το πρόγραμμα του Kids Cinema @ ΕΜΣΤ

ΚΥΡΙΑΚΗ 10 ΜΑΪΟΥ
Εργαστήριο «Από την οθόνη στα χέρια σου»

Ώρα έναρξης: 11:30 π.μ.

Σε αυτό το εργαστήριο, η κινηματογραφική θέαση συναντά τη δημιουργία και η οθόνη γίνεται αφετηρία για παιχνίδι, φαντασία και δράση. Η εμπειρία ξεκινά με την προβολή τεσσάρων επιλεγμένων ταινιών μικρού μήκους, που ξεχωρίζουν για την αισθητική και την τεχνική τους:

• Θα σκάσετε από το κακό σας!, Alžbeta Mačáková Mišejová / Τσεχία / 2022 / 8’
• Χαμόγελο, Jonas Forsman / Σουηδία / 2021 / 7’
• Ηλιοτρόπιο, Natalia Chernysheva / Ρωσία / 2023 / 4’
• Η Λουθ και ο βράχος, Britt Raes / Γαλλία, Ολλανδία / 2022 / 13’

Αμέσως μετά την προβολή, οι μικροί θεατές γίνονται δημιουργοί. Υπό την καθοδήγηση έμπειρων εκπαιδευτών, τα παιδιά μυούνται στις βασικές αρχές του stop motion animation. Χρησιμοποιώντας φιγούρες των χαρακτήρων από τις ταινίες που μόλις παρακολούθησαν, θα στήσουν τα δικά τους σκηνικά και θα δημιουργήσουν κίνηση καρέ-καρέ, συνθέτοντας τις δικές τους πρωτότυπες σκηνές.
Στόχος του εργαστηρίου είναι η εξοικείωση των παιδιών με τη γλώσσα του animation και η κατανόηση του πώς μια στατική εικόνα αποκτά κίνηση και ζωντανεύει.

Στιγμιότυπο από το «Ηλιοτρόπιο» της Natalia Chernysheva.

Διάρκεια: 120’

ΚΥΡΙΑΚΗ 31 ΜΑΪΟΥ

Το Cine Zizanio παρουσιάζει «Σπάσε το καλούπι»

Ώρα έναρξης: 11:30 π.μ.

Κινηματογραφικές ταινίες μικρού μήκους και οπτικοακουστικές δημιουργίες παιδιών και εφήβων από την Ελλάδα και το εξωτερικό, από την ταινιοθήκη της Camera Zizanio, συνυπάρχουν σε ένα θεματικό πρόγραμμα με κοινό άξονα τη στάση απέναντι στην ομοιομορφία και τη διαφορετικότητα.

Η ενότητα προσεγγίζει με ευαισθησία και κριτική ματιά τις στιγμές όπου ο άνθρωπος —παιδί, έφηβος ή ενήλικας— καλείται να επιλέξει ανάμεσα στη σιωπηλή αποδοχή και στη δημιουργική αντίσταση. Οι ταινίες μιλούν για κοινωνίες που απαιτούν συμμόρφωση και «απαρέγκλιτες κανονικότητες», αλλά και για πρόσωπα που, παρά τον φόβο, τολμούν να ακολουθήσουν τη δική τους εσωτερική πυξίδα.

Ο κινηματογράφος, ως κατεξοχήν πεδίο παρατήρησης της ανθρώπινης κατάστασης, στρέφει τον φακό του σε αυτούς τους «διαφορετικούς» ήρωες — τα «ζιζάνια» που μέσα από τη σιωπηλή ή εκκωφαντική τους ανυπακοή μας θυμίζουν ότι η ελευθερία δεν είναι προορισμός, αλλά διαρκής επιλογή απέναντι σε ό,τι περιορίζει το πνεύμα.

Οι ιστορίες των ταινιών μας θέτουν ερωτήματα:

Τι συμβαίνει όταν η εσωτερική ορμή ενός ανθρώπου αποκλίνει από την προδιαγεγραμμένη πορεία; Πόσο δύσκολο είναι να παραμείνεις ο εαυτός σου όταν όλα γύρω σου ζητούν ομοιομορφία; Ποιο είναι το τίμημα της διαφορετικότητας — αλλά και η δύναμη που απελευθερώνεται όταν σπάει το καλούπι;

Οι ταινίες συνοδεύονται από βίντεοπαρουσιάσεις της νεανικής ομάδας του Φεστιβάλ Ολυμπίας.

Διάρκεια: 120’

Πού: Στο Μεσοπάτωμα του ΕΜΣΤ (Αίθουσα προβολών).

Κόστος συμμετοχής ανά δράση: 4 ευρώ.

Κράτηση θέσης εδώ.