WATCHLIST

5 ελληνικές ταινίες για την Επανάσταση του 1821 που βλέπουμε κάθε χρόνο απαραίτητα

Το ξέρω ότι έχεις χάσει τις ημέρες. Εδώ τις έχω χάσει εγώ, που έχω και την ονομαστική μου γιορτή σήμερα. Όπως κι αν έχει το γεγονός ότι σήμερα δεν χρειάστηκε να εργαστείς ούτε από το σπίτι, ούτε πηγαίνοντας στο γραφείο με την ειδική σου άδεια, πρέπει να σε έβαλε σε σκέψεις. 25η Μαρτίου σήμερα και γιορτάζουμε (εμένα) και την Ελληνική Επανάσταση του 1821. Στην πραγματικότητα βέβαια, η επανάσταση των Ελλήνων κατά της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας είχε ξεκινήσει νωρίτερα από τα τέλη Φλεβάρη. Αλλά στην πορεία των χρόνων ο εορτασμός της αποφασίστηκε να μεταφερθεί στην 25η Μαρτίου για να συμπίπτει με τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου.

Σε νορμαλ συνθήκες, και λέγοντας νορμάλ εννοώ στην εποχή πρό κορονοϊού, μάλλον εδώ και μέρες θα έβλεπες στην τηλεόραση trailer ταινιών που γυρίστηκαν με έμπνευση από την Επανάσταση του 1821. Ο Δημήτρης Παπαμιχαήλ με τα ράσα του ως Παπαφλέσσας θα έπρεπε να έχει εμφανιστεί από την περασμένη εβδομάδα στα διαλείμματα για διαφημίσεις και τρέιλερ.

Στην περίοδο που διανύουμε όμως, όπως είπαμε έχουμε κοντέψει να χάσουμε τις ημέρες. Μένουμε σπίτι και προσέχουμε τον εαυτό μας και τους άλλους. Μένουμε σπίτι και προσπαθούμε να βάλουμε ένα λιθαράκι στον έλεγχο της εξάπλωσης του κορονοϊού. Μένουμε σπίτι και ίσως για πρώτη φορά θα φτιάξουμε μόνοι μας τον μπακαλιάρο και τη σκορδαλιά που επιβάλει η ημέρα. Κι αυτό που επίσης θα κάνουμε μένοντας σπίτι είναι να παρακολουθήσουμε μια ταινία για την Επανάσταση του 1821. Μπορεί να είναι λιγότερες από αυτές που γυρίστηκαν με έμπνευση το έπος του ΄40 αλλά είναι εξίσου cult. Πάρε το τουφέκι σου, τη φουστανέλλα σου και πάμε να κάνουμε zapping με άρωμα 1821.

Η μεγάλη στιγμή του ’21: Παπαφλέσσας ή Παπαφλέσσας

Μια που τον ανέφερα του αξίζει να ξεκινήσουμε από αυτόν. Ότι είναι ο Μπεν Χουρ για το Πάσχα, είναι ο Παπαφλέσσας για την 25η Μαρτίου. Την ταινία γύρισε ο Ερρίκος Ανδρέου. Στην παραγωγή συνέπραξαν ο Φιλοποίμην Φίνος της Finos Films και ο Τζέιμς Πάρις (στον γράφω ελληνικά γιατί Δημήτρης Πάρης λεγόταν ο άνθρωπος, απλά είχε υιοθετήσει ως καλλιτεχνικό κάτι που θα παρέπεμπε ίσως στο Hollywood). Πρωταγωνιστής τα είπαμε. Ο Δημήτρης Παπαμιχαήλ – Παπαφλέσσας. Η κήρυξη της Επανάστασης στο Μοριά, η νίκη επί του Δράμαλη στα Δερβενάκια και ο θάνατός του στο Μανιάκι το 1825 πολεμώντας τις ορδές του Αιγυπτίου Ιμπραήμ, όλα εξιστορούνται σε αυτή την ταινία.

Η παραγωγή κόστισε σύμφωνα με δημοσιεύματα κόστισε το εξωφρενικό για την εποχή ποσό των 12 εκατομμυρίων δραχμών. Τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη υποδυόταν ο Δημήτρης Ιωακειμίδης και ο Στέφανος Στρατηγός υποδυόταν τον Ιμπραήμ. Ο Μεξικάνος Fernando Sancho υποδύεται τον Δράμαλη Πασά ενώ στην ταινία παρελαύνει όλος σχεδόν ο ελληνικός κινηματογράφος της εποχής, από τον Λαυρέντη Διανέλο και τον Σταύρο Ξενίδη ως την Κάτια Δανδουλάκη.

Μπουμπουλίνα

Η Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα και η συμβολή της στην Επανάσταση του 1821 άξιζε σίγουρα τη δική της ταινία. Αρκεί να σου πω ότι σύμφωνα με ρωσικά sites, μετά τον θάνατό της έλαβε τον τίτλο της «Ναυάρχου» της Αγίας Ρωσίας. Αν όντως ισχύει κάτι τέτοιο είναι η μοναδική περίπτωση γυναίκας παγκοσμίως με αυτόν τον τίτλο.

Ο ελληνικός κινηματογράφος την τίμησε με την ταινία του Κώστα Ανδρίτσου. Τον ρόλο της Μπουμπουλίνας κρατά η Ειρήνη Παππά με την αγέρωχη και επιβλητική της εμφάνιση. Ο Διονύσης Παπαγιαννόπουλος υποδύεται, σε μια σπάνια για εκείνον φορά, τον κακό της υπόθεσης. Εμφανίζονται επίσης οι ηθοποιοί: Ανδρέας Μπάρκουλης, Μιράντα Μυράτ, Χριστόφορος Νέζερ, Γκίκας Μπινιάρης, Γεωργία Βασιλειάδου.

Η ταινία γυρίστηκε το 1959. Σε αυτήν περιγράφεται η ζωή και η δράση της Λασκαρίνας Μπουμπουλίνας από τη στιγμήπου αποφασίζει να οργανώσει την επανάσταση στις Σπέτσες, να συμμετέχει στον αγώνα των Ελλήνων για ανεξαρτησία από την Οθωμανική Αυτοκρατορία και το πώς έχασε όλη της την περιουσία σε αυτόν τον αγώνα.

Μαντώ Μαυρογένους

Το 1971 γυρίστηκε η ταινία «Μαντώ Μαυρογένους» του Κώστα Καραγιάννη. Η Τζένη Καρέζη ενσαρκώνει την ηρωίδα της ελληνικής επανάστασης και ο Πέτρος Φυσσούν τον Δημήτριο Υψηλάντη. Η ταινία έκοψε πάνω από 200.000 εισιτήρια και περιγράφει τόσο την συμβολή της Μαντώς Μαυρογένους στην Επανάσταση του 1821, όσο και τον απαγορευμένο έρωτά της με τον Υψηλάντη.

Στην ταινία παίζουν ακόμα ο Άλκης Γιαννακάς, η Ελένη Ερήμου (στην πρώτη της εμφάνιση και στον ρόλο του κοριτσιού – πειρασμού), ο Σταύρος Ξενίδης, ο Λαυρέντης Διανέλλος, ο Γιώργος Μοσχίδης κ.α. Η ταινία ξεκινά με τη Μαντώ Μαυρογένους χρόνια μετά την επανάσταση να ζητά τη σύνταξη του αγωνιστή και να αναπολεί τις ημέρες της δόξας. Πάντως για την ιστορία η Μαντώ Μαυρογένους που έδωσε όλη της την προίκα για την επανάσταση, πέθανε φτωχή και λησμονημένη στην Πάρο.

Κυρά Φροσύνη (Η λίμνη των στεναγμών)

Δεν θέλω να μπερδεύεσαι με τη σειρά «Η λίμνη των στεναγμών» με τον Τάσο Χαλκιά στο ρόλο του Αλή Πασά που κάποτε έπαιξε στο Alter. Εδώ σου μιλώ για την ταινία του 1959 με την Ειρήνη Παππά στον ρόλο της Κυρά Φροσύνης. Η ταινία στέκεται στον απαγορευμένο έρωτα της Φροσύνης με τον γιο του Αλή Πασά Μουχτάρ (τον υποδύεται ο Ανδρέας Μπάρκουλης) και στο αρρωστημένο πάθος του Αλή Πασά για την Κυρά Φροσύνη. Τον Αλή Πασά ερμηνεύει ο Τζαβάλας Καρούσος. Παίζουν επίσης οι Ελένη Ζαφειρίου, Δημήτρης Καλλιβωκάς κ.α. Αν και δεν είναι ταινία για την ελληνική επανάσταση, τοποθετείται στην εποχή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στην Ελλάδα.

Θα σου θυμίσω ότι η Κυρά Φροσύνη μαζί με 17 ακόμα συντοπίτισσές της εκτελέστηκαν διά πνιγμού στη Λίμνη των Ιωαννίνων από τον Αλή Πασά. Κατηγορήθηκαν ως γυναίκες που ζούσαν ανήθικα. Άλλη μία μελανή σελίδα στην ιστορία του ανδροκρατούμενου κόσμου.

Ζάλογγο: Το κάστρο της λευτεριάς

Θυμάσαι τον Τζαβάλα Καρούσο που σου είπα πριν; Ε, εδώ θα τον ξαναδεις σε άλλο ρόλο. Από Αλή Πασάς μετατρέπεται στον αγωνιστή του Σουλίου, Φώτο Τζαβέλα. Οι Σουλιώτες έχουν αποθήσει το ασκέρι του Αλή Πασά στην ταινία του Στέλιου Τατασόπουλου. Όσο προετοιμάζονται για την επόμενη επίθεση των Τούρκων, ταλανίζονται από κάποια ζητήματα αισθηματικής φύσεως. Ο γενναίος Μαλάμος Δράκος ζητά το χέρι της Μάρως, ανιψιάς της καπετάνισσας Τζαβέλαινας. Εκείνη δεν αρνείται αλλά η Μάρω αγαπά τον Κίτσο Μπότσαρη. Ο Φώτος Τζαβέλας αρραβωνιάζει τη Μάρω και τον Κίτσο και ο Μαλάμος πνίγει τον πόνο του πολεμώντας.

Τον Μαλάμο υποδύεται ο Ανδρέας Ζησιμάτος, και τον Κίτσο ο Βύρων Πάλλης. Η Νίνα Σγουρίδου ενσαρκώνει τη Μάρω Τζαβέλα. Η ταινία προβλήθηκε τη σαιζόν 1958-1959 και έκοψε 37.960 εισιτήρια. Στην ταινία βλέπουμε την προδοσία του Πύλιου Γούση, την κατάληψη του Σουλίου αλλά και την θυσία των Σουλιωτισσών που πέφτουν από το Ζάλογγο καθώς και την ανατίναξη στο Κούγκι.