OPINIONS

«Οι π@@τ@νες με τα στενά σορτς». Πόσο μισογυνισμό το θες; Το SNL μόλις το τερμάτισε

Will Heath/NBC via Getty/Ideal Images

 

 

Βρισκόμαστε στο 2026, κι όμως στην prime time ζώνη της αμερικανικής τηλεόρασης, ένας stand-up κωμικός βρήκε ξανά τον χώρο να αποκαλέσει «π@τ@νες» τις γυναίκες που φοράνε στενά σορτς στο γυμναστήριο.

 

Ο λόγος για τον Shane Gillis, ο οποίος βρέθηκε για ακόμα μια φορά στο Saturday Night Live (SNL) ως guest οικοδεσπότης. Και ενώ το αμερικανικό δίκτυο NBC προσπαθεί ακόμα να μαζέψει τα αμάζευτα, εμείς αναρωτιόμαστε το προφανές: Γιατί αυτός ο τύπος παίρνει ξανά και ξανά βήμα;

Το χρονικό μιας προαναγγελθείσας σεξιστικής «πατάτας»

Για να καταλάβουμε το background του συγκεκριμένου κωμικού, πρέπει να πάμε πίσω στο 2019. Ο Gillis είχε ανακοινωθεί τότε ως μέλος της νέας γενιάς του SNL. Πριν καν προλάβει να κάνει το ντεμπούτο του, απολύθηκε με συνοπτικές διαδικασίες, όταν ήρθαν στην επιφάνεια παλαιότερα βίντεο στα οποία χρησιμοποιούσε ρατσιστικές εκφράσεις κατά Ασιατών και ομοφοβικά «αστεία». Τότε είχε απολογηθεί λέγοντας πως είναι ένας κωμικός που «πιέζει τα όρια», αλλά καμιά φορά «αστοχεί».

Η αποπομπή του όμως φαίνεται πως λειτούργησε ως η καλύτερη διαφήμιση. Ο Gillis εξαργύρωσε το «ακυρωμένο» του προφίλ, έχτισε μια τεράστια καριέρα στο YouTube και το Netflix, απέκτησε εκατομμύρια ακολούθους και ένα από τα πιο δημοφιλή podcasts στις ΗΠΑ. Και το SNL; Αντί να κρατήσει αποστάσεις, τον υποδέχτηκε πίσω όχι μία, αλλά 3 φορές. Ο δημιουργός της εκπομπής, Lorne Michaels, δεν έκρυψε ποτέ ότι θεωρεί τον Gillis «αυθεντικό ταλέντο» και ότι η απόλυση του 2019 ήταν μια υπερβολή των στελεχών του δικτύου.

Έτσι, το Σάββατο 10 Οκτωβρίου, ο Gillis ανέβηκε στη σκηνή και έκανε αυτό που ξέρει να κάνει καλύτερα “bro” αστεία για την τριχόπτωση του, ατάκες για την εμφάνιση των αδελφών του και, φυσικά, μια εκτενή αναφορά στις γυναίκες που πάνε γυμναστήριο.

«Έχετε δει πώς ντύνονται τώρα στις προπονήσεις; Σαν π@τ@νες», είπε, απευθυνόμενος ουσιαστικά στο κοινό . Συνέχισε περιγράφοντας με λεπτομέρεια τα σορτσάκια που «μαζεύουν» στα οπίσθια και κατέληξε: «Και μετά δεν σου επιτρέπεται να κοιτάξεις, γιατί βιντεοσκοπούν!».

Όταν η κουλτούρα του βιασμού βαφτίζεται «απλό χιούμορ»

Το πρόβλημα με το «αστείο» του Gillis δεν είναι μόνο ότι ήταν σεξιστικό και παντελώς απαρχαιωμένο. Το πρόβλημα είναι το timing και το κοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο εκστομίζεται.

Όπως σημείωσαν διεθνή μέσα ενημέρωσης, όπως το The Independent, το ξέσπασμα αυτό ήρθε σε μια περίοδο που η δημόσια συζήτηση στις ΗΠΑ είναι φορτισμένη από την υπόθεση ομαδικού βιασμού στο Πανεπιστήμιο Cornell. Μια υπόθεση για την οποία το ίδιο το SNL είχε κάνει μια πολύ ευαίσθητη αναφορά μόλις την προηγούμενη εβδομάδα.

Το να στοχοποιείς τις γυναίκες για το τι επιλέγουν να φορέσουν στο γυμναστήριο -έναν χώρο που για τις περισσότερες γυναίκες απαιτεί ήδη προσπάθεια για να νιώσουν ασφαλείς και μακριά από αδιάκριτα ή παραβιαστικά βλέμματα- τροφοδοτεί απευθείας τον πυρήνα της κουλτούρας του βιασμού. Αναπαράγει τη σκοτεινή και επικίνδυνη λογική που μετατοπίζει την ευθύνη από τον θύτη στο θύμα: “Δες τι φοράει, τα γυρεύει ο οργανισμός της”.

Το σχολίασε καυστικά στο Instagram και ο Matt Bernstein: Κανένας δεν βγαίνει ποτέ να αποκαλέσει «ζιγκολό» ή «τσούλα» * έναν άντρα επειδή γυμνάζεται ημίγυμνος. Γιατί; Επειδή για τους άντρες αυτό θεωρείται απόλυτα φυσιολογικό και κανονικοποιημένο. Όταν όμως το κάνει μια γυναίκα, μετατρέπεται αυτόματα σε «πρόκληση».

Όπως εύστοχα δήλωσε και ο δημιουργός του Schitt’s Creek, Dan Levy, σχολιάζοντας τον μονόλογο του Gillis: «Το ότι οι γυναίκες φορούν κοντά σορτσάκια στο γυμναστήριο δεν τις κάνει π@τ@νες. Κάνει μισογύνηδες τους άντρες που τις αποκαλούν έτσι. Μένω άναυδος που κάτι τέτοιο μπορεί να υπάρχει στη δημόσια τηλεόραση».

Για να προλάβω τους «δεν μπορούμε να πούμε τίποτα πια»

Ξέρουμε ήδη πώς θα πάει η κουβέντα στα σχόλια. Βλέπουμε ήδη να καταφθάνουν οι αυτόκλητοι υπερασπιστές της «ελευθερίας του λόγου» που θα πουν με γνήσια αγανάκτηση: «Έλα μωρέ, ούτε λίγο χιούμορ δεν μπορούμε να κάνουμε;», «Σε λίγο θα απαγορευτεί και η σάτιρα», «Όλα σας ενοχλούν». Αγαπητοί και αγαπητές μου:

 

Από κεκαλυμμένο μισογυνισμό που βαφτίζεται «χιούμορ» και «σάτιρα» εμπεδώσαμε, μπουχτίσαμε, χορτάσαμε. Δεν είναι σάτιρα να αναπαράγεις τα πιο αναχρονιστικά στερεότυπα που χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες για να δικαιολογήσουν την παρενόχληση. Δεν είναι καν χιούμορ, είναι απλώς τεμπελιά.

Σε μια εποχή που μετράμε καθημερινά γυναικοκτονίες, που οι καταγγελίες για έμφυλη βία, βιασμούς και παρενοχλήσεις διαδέχονται η μία την άλλη, θα θέλαμε για αλλαγή να δούμε και λίγη σοβαρότητα. Λίγη ενσυναίσθηση απέναντι στα θύματα και λίγη υπευθυνότητα από όσους κρατούν δημόσια βήματα.

Αν η μόνη σου ικανότητα στην κωμωδία βασίζεται στο να πατάς πάνω σε ευάλωτες ομάδες και να αναπαράγεις την τοξικότητα του καφενείου, τότε δεν είσαι ένας «κωμικός που πιέζει τα όρια». Είσαι απλώς άλλος ένας τύπος που βρήκε μικρόφωνο ανοιχτό.

Και το γεγονός ότι εκπομπές όπως το SNL συνεχίζουν να προσφέρουν βήμα σε τύπους όπως ο Gillis, λέει μάλλον πολλά περισσότερα για την τηλεόραση και τον ίδιο τον Gillis παρά για την αίσθηση του δικού μας χιούμορ.

*ο περιορισμός της γλώσσας για αντίστοιχες «αντρικές» λέξεις, λέει κι αυτό αρκετούτσικα.