Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παιδικής Εργασίας: Πόσα παιδιά χάνουν το σχολείο για την επιβίωση;
- 12 ΙΟΥΝ 2026
Κάθε χρόνο, στις 12 Ιουνίου, η διεθνής κοινότητα τιμά την Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παιδικής Εργασίας, μια ημέρα αφιερωμένη στην ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση για ένα φαινόμενο που εξακολουθεί να επηρεάζει εκατομμύρια παιδιά σε ολόκληρο τον κόσμο.
Η Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παιδικής Εργασίας καθιερώθηκε από τη Διεθνή Οργάνωση Εργασίας, με στόχο την καταπολέμησή της και πιο συγκεκριμένα τον περιορισμό της παράνομης διακίνησης παιδιών. Σύμφωνα με τα τελευταία στατιστικά από τον Διεθνή Οργανισμό Εργασίας (ILO), σχεδόν 138 εκατομμύρια παιδιά παγκοσμίως βρίσκονται σε καθεστώς παιδικής εργασίας με την Αφρική να είναι πρώτη σε ποσοστό. Από αυτά, 54 εκατομμύρια κάνουν επικίνδυνες εργασίες που μπορούν να βλάψουν τη σωματική και ψυχική τους ανάπτυξη.
Η παιδική εργασία παραμένει μια από τις σοβαρότερες παραβιάσεις των δικαιωμάτων του παιδιού ενώ συνδέεται άμεσα με τη φτώχεια, τις κοινωνικές ανισότητες, τις ένοπλες συγκρούσεις και την περιορισμένη πρόσβαση στην εκπαίδευση. Σε πολλές περιπτώσεις, παιδιά αναγκάζονται να εγκαταλείψουν το σχολείο προκειμένου να συμβάλουν στο οικογενειακό εισόδημα.
Οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα της προστασίας των παιδιών επισημαίνουν ότι η αντιμετώπιση της παιδικής εργασίας απαιτεί συντονισμένες παρεμβάσεις. Μιλήσαμε με την ActionAid και μας ενημέρωσε για τα τελευταία στατιστικά αλλά και για το εάν υπάρχει μείωση του ποσοστού των παιδιών που απασχολούνται σε οποιαδήποτε μορφή εργασίας. Για εκατομμύρια παιδιά σε όλο τον κόσμο, η παιδική ηλικία τελειώνει πολύ νωρίτερα απ’ όσο θα έπρεπε. Το σχολείο, το παιχνίδι και ο ελεύθερος χρόνος αντικαθίστανται από ώρες εργασίας και πολλές φορές σε συνθήκες που απειλούν την υγεία και την ασφάλειά τους.
Ο αριθμός των παιδιών που εργάζονται
Σχεδόν 138 εκατομμύρια παιδιά παγκοσμίως βρίσκονται σε παιδική εργασία. Από αυτά, τα 54 εκατομμύρια κάνουν επικίνδυνες εργασίες που μπορούν να βλάψουν τη σωματική και ψυχική τους ανάπτυξη. Πίσω από κάθε αριθμό υπάρχει ένα παιδί που μπορεί να δουλεύει σε ένα χωράφι, σε μια αγορά, σε ένα εργοστάσιο ή μέσα σε ένα σπίτι. Ένα παιδί που συχνά δεν εγκαταλείπει το σχολείο επειδή σταματά να ονειρεύεται αλλά επειδή η ανάγκη της επιβίωσης γίνεται πιο επείγουσα από το μέλλον.
ActionAid: «Τις τελευταίες δεκαετίες είχε σημειωθεί σημαντική πρόοδος στην καταπολέμηση της παιδικής εργασίας».
Σύμφωνα με την ILO και τη UNICEF, μετά την πρώτη αύξηση που καταγράφηκε το 2020 έπειτα από σχεδόν 2 δεκαετίες προόδου, τα τελευταία στοιχεία δείχνουν ξανά μείωση ποσοστού παιδιών που αναγκάζονται να δουλέψουν. Παρ’ όλα αυτά, εκατομμύρια παιδιά παραμένουν εγκλωβισμένα σε έναν κύκλο όπου η δουλειά στερεί την εκπαίδευση και η έλλειψη εκπαίδευσης συντηρεί τη φτώχεια.
«Όταν η καθημερινότητα περιστρέφεται γύρω από την επιβίωση, η εργασία ενός παιδιού μπορεί να μοιάζει με αναγκαία λύση»
Γιατί ένα παιδί οδηγείται στην εργασία;
Η παιδική εργασία σπάνια είναι μια απλή επιλογή. Είναι το αποτέλεσμα πολλών παραγόντων που συναντιούνται: της φτώχειας, της έλλειψης κοινωνικής προστασίας, της περιορισμένης πρόσβασης σε ποιοτική εκπαίδευση και των κοινωνικών αντιλήψεων που περνούν από γενιά σε γενιά. Σε πολλές κοινότητες, οι ίδιοι οι γονείς μεγάλωσαν χωρίς πρόσβαση στην εκπαίδευση ή χωρίς την απαραίτητη ενημέρωση για τα δικαιώματα των παιδιών.
Στο Μπανγκλαντές, η ActionAid δίνει χώρο στα ίδια τα παιδιά να γίνουν μέρος της λύσης. Μέσα από τα Child Forums και τις ομάδες παιδιών- δημοσιογράφων, ακόμα περισσότερα παιδιά μαθαίνουν για τα δικαιώματά τους, αποκτούν αυτοπεποίθηση και βρίσκουν τρόπους να αλλάξουν τις αντιλήψεις γύρω τους. Πίσω από τους αριθμούς κρύβονται πραγματικές ιστορίες παιδιών που στερούνται το δικαίωμα στο παιχνίδι, τη μόρφωση και μια ασφαλή παιδική ηλικία. Η 14χρονη Mim γνωρίζει πολύ καλά τι σημαίνει όταν ένα παιδί χάνει το σχολείο εξαιτίας της εργασίας.
«Είδα την εκπαίδευση της αδελφής μου να σταματά εξαιτίας της παιδικής εργασίας. Είχε τόσα όνειρα που χάθηκαν. Δεν θέλω τα όνειρα κανενός παιδιού να καταστραφούν. Παιδιά χρησιμοποιούν το θέατρο, για την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κόσμου. Γράφουν τις δικές τους ιστορίες, δημιουργούν παραστάσεις δρόμου και παρουσιάζουν μπροστά στην κοινότητά τους τις συνέπειες της παιδικής εργασίας και τη σημασία της εκπαίδευσης. Παλιά ήμουν πολύ ντροπαλή. Δεν μπορούσα καν να μιλήσω μπροστά σε άλλους. Το Child Forum με άλλαξε. Τώρα μπορώ να μιλάω, να υψώνω τη φωνή μου και να βοηθώ άλλα παιδιά» ήταν τα λόγια της 14χρονης Mim.
Η παιδική εργασία με μια ματιά
- 138 εκατομμύρια παιδιά παγκοσμίως βρίσκονται σήμερα σε καθεστώς παιδικής εργασίας.
- Περίπου 54 εκατομμύρια παιδιά εργάζονται σε επικίνδυνες συνθήκες που απειλούν την υγεία, την ασφάλεια και την ανάπτυξή τους.
- Η παιδική εργασία έχει μειωθεί σχεδόν στο μισό από το 2000, όταν υπολογιζόταν σε περίπου 246 εκατομμύρια παιδιά.
- Η Αφρική εξακολουθεί να καταγράφει τα υψηλότερα ποσοστά, με περίπου 87 εκατομμύρια παιδιά να εργάζονται.
- Ο αγροτικός τομέας συγκεντρώνει το 61% της παιδικής εργασίας παγκοσμίως. Ακολουθούν οι υπηρεσίες με 27% και η βιομηχανία με 13%.
Η φετινή Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παιδικής Εργασίας υπενθυμίζει ότι η εξάλειψη του φαινομένου δεν είναι μόνο ευθύνη των διεθνών οργανισμών, αλλά και ολόκληρης της κοινωνίας. Επιχειρήσεις, εκπαιδευτικοί και πολίτες μπορούν να συμβάλουν στην υπεράσπιση των δικαιωμάτων των παιδιών. Κάθε παιδί έχει δικαίωμα να μεγαλώνει σε ένα ασφαλές περιβάλλον, να μορφώνεται, να ονειρεύεται και να αναπτύσσει τις δυνατότητές του χωρίς εκμετάλλευση.