Είναι ο «τέλειος γάμος» το μεγαλύτερο ψέμα που έχουμε φάει αμάσητο ως κοινωνία;
- 8 ΦΕΒ 2026
Αν ρωτήσεις 100 ανθρώπους τι σημαίνει «γάμος», πιθανότατα θα λάβεις 100 διαφορετικές απαντήσεις. Λογικό, η έννοια του γάμου ως θεσμός (ή απλά ως τελετή) ποικίλει μεταξύ πολιτισμών, εθνοτήτων, θρησκειών, χωρών, κοινωνικών τάξεων και σεξουαλικών προσανατολισμών. Ο γάμος στην αρχαία Αθήνα αποσκοπούσε να δώσει απογόνους που θα συνέχιζαν τη λατρεία των θεών. Η αγαμία θεωρείται αμαρτία για το Ισλάμ. Ο γάμος είναι ζωτικός κοινωνικός θεσμός. Στηρίζεται σε συμβόλαιο ανταλλαγής που περιλαμβάνει συγκεκριμένους όρους.Ο Σιχισμός απορρίπτει την αγαμία. Ο γάμος θεωρείται ως σχέση προκαθορισμένη από τον Θεό και όχι κοινωνικό συμβόλαιο. Δεν μπορεί να λυθεί- γι’ αυτό και δεν υπάρχει όρος για το διαζύγιο στη γλώσσα των Σιχ.
Κάποτε για να παντρευτείς έπρεπε να καταβάλεις προίκα (ως νύφη, πεθερός ή και γαμπρός). Ακόμη και σήμερα, σε πολλά μέρη του πλανήτη, ο πατέρας της υποψήφιας νύφης επιλέγει τον γαμπρό. Ο γάμος (δυστυχώς) παραμένει υπόθεση των οικογενειών κι όχι προσωπική επιλογή. Πολλές Ελληνίδες έχουν παντρευτεί δι’ αλληλογραφίας άγνωστους άντρες, για τους οποίους μετανάστευσαν στην Αμερική (τις έχει κάνει και ταινία ο Παντελής Βούλγαρης, τις Νύφες σε σενάριο της συζύγου του, Ιωάννας Καρυστιάνη, γενικά τα καλλιτεχνικά ζευγάρια γράφουν ιστορία και σε αυτόν τον τόπο). Οι Πόντιοι (στο παρελθόν) πάντρευαν τα παιδιά τους πολύ νωρίς, συνήθως, 20- 23 χρόνων οι άντρες και σε μικρότερη ηλικία τα κορίτσια. Αν το κορίτσι περνούσε το 20ο έτος συνήθιζαν να τη λένε γεροντοκόρη. Ο γάμος εντάσσεται από τους λαογράφους στον ευρύτερο εθιμικό κύκλο και τον κύκλο της ζωής που συμπεριλαμβάνει τη «γέννηση» και το «θάνατο».
Τι συμβαίνει στην Ελλάδα με τον γάμο;
Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, οι γάμοι το 2024 ανήλθαν σε 36.649 (19.695 θρησκευτικοί και 16.954 πολιτικοί) παρουσιάζοντας μείωση κατά 9,2% σε σχέση με το 2023, κατά το οποίο είχαν πραγματοποιηθεί 40.351 (21.402 θρησκευτικοί και 18.949 πολιτικοί). Τα σύμφωνα συμβίωσης το 2024 ανήλθαν σε 14.486, παρουσιάζοντας μείωση κατά 3,9% σε σύγκριση με το 2023 που ήταν 15.069. Στους γάμους του έτους 2024 περιλαμβάνονται 101 γάμοι μεταξύ ανδρών και 81 μεταξύ γυναικών. Αντίστοιχα, στα σύμφωνα συμβίωσης του ίδιου έτους περιλαμβάνονται 192 σύμφωνα συμβίωσης μεταξύ ανδρών και 96 μεταξύ γυναικών. Η αναλογία διαζυγίων ανά 100 γάμους ήταν 42,4 το 2024, έναντι 37,5 το 2023, 33,4 το 2022, 34,2 το 2021.
Άρα, οι Έλληνες δεν παντρεύονται όπως παλιά. Μήπως τελικά δεν υπάρχει «ο τέλειος γάμος» και το ρομαντικό «για πάντα»; Αποφάσισα να ρωτήσω 5 παντρεμένα ζευγάρια. Αφορμή για αυτά τα υπαρξιακά ερωτήματα στάθηκε η Παγκόσμια Ημέρα Γάμου που γιορτάζεται κάθε 2η Κυριακή του Φεβρουαρίου.
Έφη Μουρίκη και Βλαδίμηρος Κυριακίδης: 37 χρόνια ζευγάρι
Her story
«Είναι σημαντικό να είμαστε σε ισορροπία με τον ίδιο μας τον εαυτό, γιατί οι άνθρωποι κουβαλάμε τον εαυτό μας παντού, τα τραύματά μας κουβαλάμε και στον γάμο. Είναι σημαντικό να παρακολουθούμε τα λάθη μας. Να μαθαίνουμε. Οι άνθρωποι δεν μπορούν εύκολα να είναι αντικειμενικοί με τον εαυτό τους. Όταν σταματήσουν οι ψευδαισθήσεις πρέπει να απλώσουν το χέρι. Το συναίσθημα έχει ανάγκη από συναισθήματα. Μια γυναίκα στο παρελθόν δεν είχε το δικαίωμα και το προνόμιο να έχει λόγο. Είμαι υπέρ της ιδέας ότι αν κάτι δεν έχει μέλλον και δεν λειτουργεί, καλό είναι να σταματάει. Και για τον γάμο»
Έφη Μουρίκη: «Αν θέλουμε να έχει διάρκεια η σχέση μας και μέσα στον γάμο, χρειάζεται να μάθουμε να αγαπάμε τον άλλον στην καθημερινότητά του».
His story
«Ο γάμος είναι μια καθημερινή δοκιμασία. Κι ένα δύσκολο εγχείρημα. Απαιτεί σκληρή δουλειά. Και εξελίσσεται, ο έρωτας γίνεται αγάπη, η μεγάλη αγάπη γίνεται γαλήνη. Κι αυτή η γαλήνη δίνει όλες τις απαντήσεις που χρειάζεσαι. Στον γάμο πρέπει να μπαίνεις με ερωτήσεις. Υπαρξιακές ερωτήσεις αλλά και καθημερινά γιατί. Πρέπει να συζητάς. Ειδικά, ο άντρας θα χρειαστεί να μάθει να συζητά σε μόνιμη βάση. Αυτή η επαφή και η αγάπη τροφοδοτεί τον έρωτα. Δεν πρέπει να ξεχνάς ποτέ ότι ο γάμος θέλει δουλειά για να καταφέρει να αντέξει. Για να σέβεσαι τον άλλο, πρέπει να μάθεις να σέβεσαι την υπαρξιακή αγωνία σου. Να μην αντιμετωπίζεις τον άλλο ως πολέμιο σου. Κι εμείς ως νέοι δεν πιστεύαμε στο θεσμό του γάμου. Με τα χρόνια καταλάβαμε».
Info: Ο Βλαδίμηρος Κυριακίδης και η Έφη Μουρίκη πρωταγωνιστούν στο «Ποιος φοβάται τη Βιρτζίνια Γουλφ» του Έντουαρντ Άλμπυ. Σκηνοθεσία: Σωτήρης Τσαφούλιας, ΘΕΑΤΡΟ ΖΙΝΑ. Εισιτήρια εδώ.
Βάλια Παπακωνσταντίνου και Γιωργής Τσουρής: 18 χρόνια ζευγάρι
Her story
«Εμπιστοσύνη. Πιστεύω ότι και στον γάμο και στη δουλειά μας χρειάζεσαι τον άνθρωπό σου για να σε βοηθήσει. Να μην έχει κανείς τη δική του ατζέντα και να τον εμπιστεύεσαι γιατί θέλει το καλό της οικογένειάς σας. Όπως ξέρω ότι αν αφήσω το παιδί μου στον σύζυγό μου, θα το προφυλάξει με τη ζωή του, έτσι ξέρω ότι στη συνεργασία μας, θέλει το καλό μου χωρίς απώτερο κίνητρο. Έχω την άποψη ότι οι γυναίκες όσο πιστεύουν ότι ένας άντρας μπορεί να εξελιχθεί, μένουν στο γάμο τους. Είμαι ενοχικός άνθρωπος και πριν ψάξω τα προβλήματα στον άλλο, αναρωτιέμαι αν έκανα τα πάντα σωστά κι αν υπάρχει κάτι που μπορώ να το δουλέψω λίγο καλύτερα».
His story
«Τίθεται υπό αμφισβήτηση η αναγκαιότητα του θεσμού σήμερα. Σίγουρα δεν είναι αναγκαίος ένας γάμος για να επιβιώσεις. Στο όχι και τόσο μακρινό παρελθόν, ήσουν δακτυλοδεικτούμενος αν δεν είχες παντρευτεί. Ωστόσο, δεν πιστεύω ότι το πραγματικό ερώτημα είναι κατά πόσο είναι αναγκαίος ή όχι ένας γάμος. Κι εγώ παλιότερα έλεγα “σιγά τα λάχανα” με τον γάμο. Κι όμως, αλλάζει κάτι όταν δίνεις αυτή την αμοιβαία υπόσχεση. Αλλάζει σίγουρα ο τρόπος που μας προσλαμβάνουν οι άλλοι. Αλλάζει και η δυναμική της σχέσης».
Γιωργής Τσουρής: «Δεν πιστεύω ότι υπάρχει άνθρωπος που παντρεύεται για να χωρίσει. Λες ότι θα ζήσω με έναν άνθρωπο για πάντα όταν παντρεύεσαι και το πιστεύεις».
«Δεν περνάς πάντα πολύ καλά στον γάμο. Όμως, τα τελευταία 10 χρόνια δεν υπάρχει στιγμή στη ζωή μου που να φανταστώ ότι θα είμαι χωρίς τη Βάλια. Υπάρχει και οικειότητα και απομυθοποίηση. Δεν σταματώ να είμαι ερωτευμένος με τη γυναίκα μου και να την ερωτεύομαι ξανά. Και μου αρέσει να συνεργάζομαι και επαγγελματικά με τη γυναίκα μου, είναι πιο ωραίο και καλύτερο το προϊόν όταν συνεργαζόμαστε».
Info: Ο Γιωργής Τσουρής και η Βάλια Παπακωνσταντίνου πρωταγωνιστούν στην παράσταση «Τζόνι Μπλε» σε κείμενο-σκηνοθεσία του Γιωργή Τσουρή, Θέατρο Ανεσις – Πάνω Σκηνή. Εισιτήρια εδώ.
Αγοραστή Αρβανίτη και Θανάσης Τσαλταμπάσης: 16 χρόνια ζευγάρι
Her story
«Το μυστικό για έναν καλό γάμο, γιατί τέλειος δεν υπάρχει, είναι να μπορείς να μπεις στη θέση του συντρόφου σου. Αυτό θα φέρει την αλληλοκατανόηση για να κρατήσει η σχέση μέσα στα χρόνια. Δεν μπορώ να πω ότι περίμενα την τελετή του γάμου για να νιώσω το “για πάντα”. Πρώτα το ένιωσα και μετά παντρεύτηκα. Σίγουρα όμως η τελετή ήταν η επισφράγιση. Η φράση “το άλλο μου μισό” έχει έναν ρομαντισμό που μου αρέσει και μπορώ να πω ότι ισχύει. Η αγάπη και η ενσυναίσθηση για τον άνθρωπο μου με κάνει να επιστρέφω. Οι δυσκολίες και οι ρήξεις είναι μέσα στο πρόγραμμα. Σημασία δεν έχει η ρήξη. Σημασία έχει η αποκατάσταση της σχέσης»
His story
«Καταρχάς, δεν ξέρω αν υπάρχει τέλειος γάμος. Για μένα το μυστικό του τέλειου γάμου είναι η πλήρης αποδοχή του άλλου ακόμα και με τις ατέλειες του. Και φυσικά η αγάπη, ο έρωτας αλλά και ο σεβασμός είναι τα κυρίαρχα συστατικά για τον δικό μου τέλειο γάμο. Νομίζω ότι από το πρώτο δευτερόλεπτο κατάλαβα ότι η Αγοραστή θα ήταν ένα σημαντικό κεφάλαιο στη ζωή μου. Ευτυχώς, το ίδιο μάλλον κατάλαβε και η Αγοραστή για μένα. Η βαθιά αγάπη νικάει δυσκολίες τσακωμούς και οτιδήποτε κακό. Και επειδή στο γάμο μου υπάρχει βαθιά αγάπη, δεν θα μπορούσα να μη γυρνάω σε αυτήν και στα καλά και στα άσχημα».
Θανάσης Τσαλταμπάσης: «Δεν ξέρω αν είναι το άλλο μου μισό, ξέρω όμως ότι μαζί της είμαι ολόκληρος και ολοκληρωμένος».
Info: Ο Θανάσης Τσαλταμπάσης και η Αγοραστή Αρβανίτη πρωταγωνιστούν στην ταινία «Φίλοι Για Πάντα» του Κωνσταντίνου Μουσούλη. Από 5 Μαρτίου στους κινηματογράφους από την Iconic Films.
Θάλεια Ματίκα και Τάσος Ιορδανίδης: 15 χρόνια ζευγάρι
Her story
«Ένα νομικό συμβόλαιο θεωρώ τον γάμο. Δεν έχω ρομαντικοποιήσει ποτέ τον γάμο. Οι σχέσεις αποτυγχάνουν ή είναι επιτυχημένες, σχέσεις γονεϊκές, φιλικές, επαγγελματικές. Δεν αλλάζουμε ρόλους και χαρακτήρα επειδή παντρευόμαστε. Επιλέγω να έχω απόλυτη ανάγκη τον σύντροφό μου. Για μένα, είναι απελευθερωτικό και να δουλεύω μαζί με τον σύντροφό μου. Οι καλλιτέχνες κουβαλούν τη δουλειά πάντα στο σπίτι. Μας δένει περισσότερο να δουλεύουμε μαζί και να έχουμε κοινό όραμα και κοινό στόχο και στην επαγγελματική ζωή μας».
His story
«Πιστεύω ότι ο γάμος είναι μια κοινωνική συνθήκη. Δεν αλλάζει κάτι με τα στέφανα και την υπογραφή αν έχεις αποφασίσει να συμπορεύεσαι στη ζωή. Σου δίνει τη νομική κατοχύρωση της συμβίωσης ο γάμος. Ανέκαθεν υπήρχαν ρωγμές στον θεσμό, απλά στο παρελθόν η πατριαρχία έθετε τα κοινωνικά πρότυπα και τα περισσότερα προβλήματα κρυβόντουσαν κάτω από το χαλάκι.
Τάσος Ιορδανίδης: «Δεν έχω νιώσει ποτέ την ανάγκη πάντως να δραπετεύσω από το γάμο μου».
Info: Ο Τάσος Ιορδανίδης και η Θάλεια Ματίκα πρωταγωνιστούν στην παράσταση του Τάσου Ιορδανίδη «Θέλω να σου Κρατάω το Χέρι», 5ος και τελευταίος χρόνος στο Θέατρο Άλφα «Ληναίος – Φωτίου». Εισιτήρια εδώ.
Χρυσούλα και Αντώνης Παρασκευούδης: Το ζευγάρι της διπλανής πόρτας που είναι μαζί από το 1975
Her story
«Τέλειος γάμος σίγουρα δεν υπάρχει. Η σχέση αλλάζει, νομίζω ανά 15ετία. Άλλες φορές προς το χειρότερο κι άλλες προς το καλύτερο. Περνάει ο έρωτας, έρχονται τα παιδιά, η φθορά, η συνήθεια, αλλά μένει σταθερή η σύνδεση, η σχέση. Χρειάζεται αγώνας και να θέλεις κάτι για να το κρατήσεις».
Χρυσούλα Παρασκευούδη: «Να σου πω κάτι, αν ζούσα τη δική μου ιστορία από την αρχή, πάλι τον ίδιο άντρα θα διάλεγα. Θέλει ωριμότητα για να είναι ο ένας για τον άλλο εκεί».
His story
«Τον τέλειο γάμο τον δημιουργείς μόνος σου, με τη συμπεριφορά σου απέναντι στο έτερον ήμισυ. Αν φέρεσαι με σεβασμό κι αγάπη. Οι νέοι σήμερα αποφεύγουν τον γάμο για πολλούς λόγους. Ξέρεις ποιος είναι ο πιο σημαντικός; Δεν έχουν οικονομική βοήθεια και στήριξη από το κράτος. Περισσότερα χρήματα έχουν ανάγκη οι νέοι που είναι στο ξεκίνημα της ζωής τους, όχι οι συνταξιούχοι που έχουν ζήσει τη ζωή τους».