Η χορογράφος της FKA twigs και της Young Miko έμαθε χορό στα rave πάρτι της Αθήνας

Ξέχνα όσα ήξερες για τις στημένες χορογραφίες και τα γλυκά χαμόγελα. Η Zoi Tatopoulos επιλέγει το ανδρόγυνο στοιχείο και την αθλητική δύναμη. Με ένα στιλ που αψηφά τη βαρύτητα και μια αισθητική που «φωνάζει» αυτοπεποίθηση, παίρνει κλασικές κινήσεις και τις μετατρέπει σε δήλωση δύναμης. Οι χορογραφίες της πατάνε στην αρχιτεκτονική του ενστίκτου που σε προκαλεί να κοιτάξεις, ακόμα κι όταν αυτό που βλέπεις σε ανατριχιάζει.

Στον commercial χορό, το γυναικείο σώμα συχνά χρησιμοποιείται με έναν τρόπο «εύπεπτο» ή σεξουαλικοποιημένο. Η Zoi Tatopoulos, αντί να «πουλάει» clean girl ομορφιά, επενδύει στο ένστικτο και στην ωμή ενέργεια. Γεγονός που την κάνει μια conceptual χορογράφο, η οποία λειτουργεί μέσα σε ένα commercial πλαίσιο.

Στον κόσμο της Zoi Tatopoulos, το σώμα δεν είναι απλώς ένα εργαλείο. Είναι ένας ζωντανός οργανισμός που παραμορφώνεται, σπάει και αναγεννιέται μέσα από το ένστικτο. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Χορού, η διεθνούς φήμης χορογράφος, που έχει οπτικοποιήσει τον ήχο ειδώλων όπως η FKA twigs και η Young Miko, με ξεναγεί στο «σκοτεινό» της σύμπαν. Εκεί όπου η κλασική αρμονία δίνει τη θέση της στην ωμή αλήθεια και ο χορός γίνεται η απόλυτη πράξη απελευθέρωσης από τα στερεότυπα.

Η Zoi Tatopoulos όχι μόνο δεν φοβάται το αλλόκοτο, αλλά το επιδιώκει. Μεγαλωμένη ανάμεσα στα κινηματογραφικά πλάσματα του πατέρα της, Patrick Tatopoulos, έμαθε να βρίσκει την ομορφιά στο «σπασμένο» και το «ημιτελές». Σε μια εποχή που το γυναικείο σώμα πιέζεται να είναι ένα τέλειο προϊόν προς κατανάλωση, η Zoi Tatopoulos απαντά με μια κινησιολογία που μοιάζει να έρχεται από άλλο πλανήτη.

Η Zoi μιλά για το ελληνικό της DNA, τις rave ρίζες της που τη διαμόρφωσαν στην Αθήνα, και το πώς καταφέρνει μέσα από τις χορογραφίες της να είναι ένα από τα πιο hot και επιδραστικά ονόματα στην παγκόσμια χορευτική σκηνή.

-Zoi, η κίνησή σου περιγράφεται συχνά ως απόκοσμη, σχεδόν «εξωγήινη». Ποιο είναι το συγκεκριμένο συναίσθημα ή η «συχνότητα» που προσπαθείς να ξεκλειδώσεις στο ανθρώπινο σώμα όταν το ωθείς σε κινήσεις που μοιάζουν να αψηφούν την παραδοσιακή φυσιολογία;

Όσον αφορά την κίνηση, στόχος μου είναι να αγγίξω κάτι αρχέγονο – κάτι ενστικτώδες. Εξερευνώ διαρκώς πώς να απογυμνώσω την κίνηση από τις «ανθρώπινες» συνήθειες και να την ωθήσω προς κάτι πιο ζωώδες.

Μεγαλώνοντας, με γοήτευαν τα ντοκιμαντέρ για τα ζώα και μελετούσα πώς τα πλάσματα κινούνται και εκφράζουν συναίσθημα είτε την ώρα που κυνηγούν, είτε όταν υπάρχουν σε απόλυτη ακινησία αφού έχουν πιάσει το θήραμά τους. Υπάρχει μια ωμή ειλικρίνεια σε αυτό και λατρεύω να τη διοχετεύω μέσα από τους χορευτές μου.

-Πρόσφατα συνεργάστηκες με τη Young Miko, μια καλλιτέχνιδα που ενσαρκώνει τη νέα εποχή της ελευθερίας και της queer ταυτότητας. Πώς ήταν η διαδικασία της ένωσης της δικής σου «σκοτεινής/εννοιολογικής» αισθητικής με την ωμή street ενέργεια ενός τέτοιου παγκόσμιου ειδώλου;

Πάντα με γοήτευε η παράθεση αντιθέτων. Όταν έμαθα ότι η Young Miko θα συμμετείχε στη συγκεκριμένη καμπάνια, ενθουσιάστηκα, γιατί ο ήχος της είναι έξω από αυτό που συνήθως χορογραφώ. Η μεταφορά της δικής μου πιο σκοτεινής και εννοιολογικής κίνησης σε έναν έντονο, λευκό χώρο δίπλα στην ωμή, street ενέργειά της, δημιούργησε μια πραγματικά καθηλωτική αντίθεση.

Zoi Tatopoulos: «Οι χορογραφίες μου είναι εγγενώς ανδρόγυνες, οπότε αυτή η δυαδικότητα ένιωσα ότι ταίριαξε απόλυτα στη συνεργασία μου με τη Young Miko».

-Σε μια εποχή όπου το γυναικείο σώμα αντιμετωπίζει τεράστια πίεση να είναι «τέλειο» ή «αναλώσιμο», πώς λειτουργούν οι χορογραφίες σου ως πράξη αντίστασης ενάντια σε αυτά τα στερεότυπα;

Επεκτείνοντας αυτή την αίσθηση της ανδρογυνίας, με ενδιαφέρει βαθιά ο επαναπροσδιορισμός της δύναμης στο γυναικείο σώμα. Οι χορογραφίες μου απαιτούν υψηλό επίπεδο αθλητικότητας.

Zoi Tatopoulos: «Επιλέγω σκόπιμα να αναδείξω μια πιο “αρσενική” δύναμη στις χορεύτριές μου τιμώντας ταυτόχρονα τη φυσική, θηλυκή τους χάρη».

Μου αρέσει να παίζω με αυτή την ένταση, αποκαλύπτοντας απροσδόκητες εναλλαγές και λεπτές αποχρώσεις που αμφισβητούν τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε συνήθως τη θηλυκότητα.

-Μεγαλώνοντας περιτριγυρισμένη από τα πλάσματα και τα κινηματογραφικά οράματα του πατέρα σου, Patrick Tatopoulos, πώς επηρέασε αυτή η πρώιμη έκθεση στο «αλλόκοτο» την ικανότητά σου να βρίσκεις ομορφιά εκεί που άλλοι μπορεί να βλέπουν κάτι στοιχειωμένο ή παράξενο;

Ο πατέρας μου είναι ένας απίστευτος αφηγητής. Μεγαλώνοντας, καθόταν μαζί μας στο τραπέζι και περιέγραφε με ζωντάνια τις ταινίες στις οποίες δούλευε, δίνοντας συχνά λεπτομέρειες για το πώς θα κινείτο ένα πλάσμα. Αυτού του είδους η αφήγηση ενεργοποίησε πραγματικά τη φαντασία μου. Πιθανώς γι’ αυτό η χορογραφική μου διαδικασία είναι τόσο εσωτερική.

Κάθομαι με ένα κομμάτι μουσικής σε πλήρη ακινησία, σχεδόν όπως στον διαλογισμό και οραματίζομαι τα πάντα, πριν καν κινηθώ σωματικά. Χτίζω τον κόσμο στο μυαλό μου πρώτα.

– Όταν δουλεύεις με καλλιτέχνες όπως η FKA twigs, η Banks ή η Young Miko, καλείσαι να οπτικοποιήσεις τον ήχο τους. Πώς καταφέρνεις να διατηρήσεις το ξεχωριστό “ZTato DNA” σου, υπηρετώντας ταυτόχρονα το όραμα ενός άλλου δημιουργού;

Επειδή το στiλ μου είναι αρκετά συγκεκριμένο, νομίζω ότι οι καλλιτέχνες έρχονται σε μένα με ξεκάθαρη πρόθεση. Kαταλαβαίνουν τον κόσμο που δημιουργώ. Ταυτόχρονα, έχω πλήρη επίγνωση της σωματικής γλώσσας και των περιορισμών κάθε καλλιτέχνη, οπότε ξεκινώ πάντα μελετώντας πώς κινούνται φυσικά.

Από εκεί και πέρα, χτίζω προς τα έξω διατηρώντας την αυθεντικότητά τους, ενώ εισάγω λεπτομέρειες και αποχρώσεις που τους ωθούν ελαφρώς πέρα από τα όρια της άνεσής τους. Είναι μια συνεργατική εξέλιξη.

-Έχοντας ζήσει και εργαστεί και στις 2 πλευρές του Ατλαντικού, τι προσφέρει η ελληνική σου κληρονομιά στη δημιουργική σου διαδικασία και τι ένιωσες ότι έπρεπε να αφήσεις πίσω σου για να ανακαλύψεις τον παγκόσμιο καλλιτεχνικό σου εαυτό;

Η μετακόμιση στην Ελλάδα στα 15 μου ήταν μεταμορφωτική. Πριν από αυτό, ήμουν ριζωμένη σε ένα πολύ δομημένο, ανταγωνιστικό περιβάλλον χορού στο Λος Άντζελες.

Zoi Tatopoulos: «Στην Ελλάδα βρέθηκα βυθισμένη σε έναν διαφορετικό ρυθμό ζωής – raves, drum and bass σκηνές, μια αίσθηση ελευθερίας και αυθορμητισμού. Τα απορρόφησα όλα. Αυτό το περιβάλλον έπαιξε τεράστιο ρόλο στη διαμόρφωση της καλλιτεχνικής μου φωνής».

Υπάρχει μια εξωστρέφεια και μια ισορροπία εκεί που έρχεται σε αντίθεση με τη διαρκή πίεση του Λος Άντζελες. Επιστρέφω συχνά για να επανασυνδεθώ με αυτή την αίσθηση ελευθερίας. Είναι απαραίτητη για τη διαδικασία μου.

-Ο χορός συχνά έχει εμμονή με τις γραμμές και τις φόρμες. Εσύ, αντίθετα, φαίνεται να αγκαλιάζεις το σπασμένο και το αιχμηρό. Τι είναι αυτό που βρίσκεις στις ατέλειες που η κλασική ομορφιά αποτυγχάνει να προσφέρει;

Προέρχομαι από ένα υπόβαθρο υψηλής τεχνικής κατάρτισης, οπότε η εκτίμηση για τη γραμμή και τη φόρμα είναι βαθιά ριζωμένη μέσα μου. Αλλά με ενδιαφέρει να ωθήσω αυτές οι ιδέες πέρα από τα παραδοσιακά τους όρια. Για παράδειγμα, το backbend στον χορό αποτελεί μια κορυφαία επίδειξη σωματικής ικανότητας και συναισθηματικής έκφρασης. Συμβολίζει την τρωτότητα, το άνοιγμα της καρδιάς προς το κοινό και την απελευθέρωση της έντασης. Είναι μια προχωρημένη κίνηση που αναδεικνύει τη δύναμη και τον έλεγχο του χορευτή.

Όταν, λοιπόν, ένας χορευτής βρίσκεται σε backbend, εγώ θα ρωτήσω: πώς μπορούμε να το παραμορφώσουμε; Πού βρίσκεται η εστίαση; Μπορεί κάποιο άλλο στοιχείο να διαταράξει τη συμμετρία;

Zoi Tatopoulos: «Μεγάλο μέρος του κινησιολογικού μου λεξιλογίου βασίζεται στην τζαζ, το μπαλέτο και τον σύγχρονο χορό αλλά επαναπροσδιορίζω αυτές τις βάσεις με έναν τρόπο που μοιάζει αναπάντεχος, σχεδόν ενοχλητικός».

-Πιστεύεις ότι υπάρχει μια συγκεκριμένη στιγμή κατά τη διάρκεια μιας παράστασης ή μιας πρόβας όπου η σωματική εξάντληση μετατρέπεται σε ψυχολογική υπέρβαση;

Λειτουργώ με μια αυξημένη αίσθηση επίγνωσης όταν δουλεύω με χορευτές. Επειδή το στiλ μου είναι σωματικά απαιτητικό, η δημιουργία ενός ασφαλούς και επικοινωνιακού περιβάλλοντος είναι απαραίτητη. Ελέγχω συνεχώς την κατάσταση σωματικά και συναισθηματικά. Ειδικά με τους νεότερους χορευτές, ενθαρρύνω την εξερεύνηση και την τροποποίηση παρά την τελειότητα.

Οι στιγμές της «υπέρβασης» έρχονται συχνά όταν οι χορευτές νιώθουν αρκετά ασφαλείς ώστε να αφήσουν τον έλεγχο. Συχνά μου λένε ότι βγάζω κάτι από μέσα τους που δεν ήξεραν ότι υπήρχε, και αυτό είναι ένα από τα πιο ανταποδοτικά κομμάτια της δουλειάς μου.

 

 

 

-Αν ο χορός μπορούσε να δώσει μια απάντηση στην ένταση που αντιμετωπίζουμε, πώς θα έμοιαζε αυτή η κίνηση; Ποια είναι η ελπίδα σου για τη νέα γενιά χορευτών που σε βλέπουν ως πρότυπο για το μέλλον;

Δεν προσεγγίζω τη χορογραφία με μια προκαθορισμένη αφήγηση, προτιμώ να αφήνω χώρο για ερμηνεία. Για μένα, η ίδια η διαδικασία είναι μια πράξη φυγής, ένας τρόπος επεξεργασίας του συναισθήματος μέσω της μουσικής και της κίνησης. Ακριβώς όπως η μουσική έχει τη δύναμη να θεραπεύει, ελπίζω ότι το έργο μου προσφέρει την ίδια αίσθηση εκτόνωσης.

Για την επόμενη γενιά, ελπίζω να νιώσουν τη δύναμη να εξερευνήσουν χωρίς περιορισμούς να δημιουργούν με βάση το ένστικτο και όχι τις προσδοκίες.