Ο Wim Wenders άργησε επιδεικτικά να αφαιρέσει τη γυμνόστηθη σκηνή της 13χρονης Nastassja Kinski. Το λες και «Λάθος Κίνηση»

Με μια συγγνώμη, συγγνώμη μα δε γίνονται και θαύματα: Ηθικολογίες και ηθική 

Ναι, χαίρω πολύ, ο 80χρονος τιτάνας του σινεμά ζήτησε συγγνώμη χωρίς «ναι μεν, αλλά» από τη Nastassja Kinski και παραδέχτηκε ότι δεν θα γύριζε μια σκηνή με τον ίδιο τρόπο σήμερα, και ότι η ταινία Wrong Move ήταν επίσης προϊόν της εποχής της και η αναδρομική επεξεργασία της θα απαιτούσε μια ευρύτερη συζήτηση εντός της κινηματογραφικής βιομηχανίας. Σοβαρά τώρα; Αυτά τα βαρύγδουπα λόγια είναι δικαιολογίες όταν η ίδια η ηθοποιός σε παρακαλάει εδώ και 15 χρόνια. Και ναρκισσισμός, γιατί ουσιαστικά ο auteur Wim Wenders θεωρούσε (μάλλον ακόμη θεωρεί) ότι η «ιερότητα» της αρχικής κόπιας της ταινίας του ήταν τρομερά σπουδαία για να κάνει οποιαδήποτε επεξεργασία.

Τίθεται ξεκάθαρα ζήτημα συναίνεσης: «Αυτή ήταν η πρώτη μου ταινία, ήταν ο πρώτος μου σκηνοθέτης και δεν με προστάτευσε», δήλωσε η Nastassja Kinski στη Sueddeutsche Zeitung. Ο δικηγόρος της δήλωσε στο πρακτορείο ειδήσεων AFP ότι η κίνηση ήταν «αναμενόμενη εδώ και καιρό». Ε, βοήθησε και η δημόσια πίεση. 

Τι είπε αρχικά ο Wim Wenders;

«Δεν μπορώ να κατηγορήσω τον 29χρονο νεαρό άνδρα που ήμουν τότε, πριν από 50 χρόνια, που γύρισε μια ταινία για την εποχή του· θέλοντας, κατά κάποιο τρόπο, να αποτυπώσει το πνεύμα της εποχής». Πότε είπε αυτή την επική μπαρούφα; Μέσω της ομιλίας του στην οποία απονεμήθηκε το Τιμητικό Βραβείο Lifetime Achievement  στην τελετή απονομής των Γερμανικών Βραβείων Κινηματογράφου που πραγματοποιήθηκε στο Βερολίνο στις 29 Μαΐου. Μερικές μέρες μετά έκανε μια ειλικρινέστατη κωλοτούμπα (πολιτιστική μεταστροφή ας το πούμε). 

Η Nastassja Kinski εξέφραζε πάντα με σεβασμό την επιθυμία της να αφαιρεθούν οι γυμνές σκηνές της ως ανήλικη ηθοποιός, στην ομιλία του, ο Wim Wenders έκανε το δίκαιο αίτημά της να ακουστεί σαν κάτι που αποτελεί απειλή για την ίδια την ελευθερία του κινηματογράφου: την ελευθερία κάθε καλλιτέχνη στην αίθουσα. Sexism alert από διανοούμενο, γκώσαμε κάπου με την πατριαρχία των auteurs. Όλοι ξέρουμε τι έκανε ο Wim Wenders πανέξυπνα: διένειμε την ευθύνη που δικαιωματικά του ανήκει, σε χιλιάδες ανθρώπους που τους κάλεσε να αποφασίσουν για την απαλοιφή της σκηνής, μετατρέποντας το ζήτημα σε δημόσιο πρόβλημα.

Δεν χρειάζεται να είναι και τέλειος άνθρωπος κάποιος που γυρίζει τέλειες ταινίες, αυτή η μάστιγα

Η συγκεκριμένη σκηνή της Nastassja Kinski στην ταινία Wrong Move για την οποία ο Wim Wenders κέρδισε το βραβείο Καλύτερης Σκηνοθεσίας στα Γερμανικά Βραβεία Κινηματογράφου, περιελάμβανε μια σεξουαλικοποιημένη σκηνή με τη 13χρονη Nastassja Kinski και έναν συμπρωταγωνιστή της (ηλικίας 30+). Στη σύντομη σκηνή, ο συμπρωταγωνιστής της Rüdiger Vogler (τότε άνω των 30 ετών) επισκέπτεται την 13χρονη στο υπνοδωμάτιό της, όπου είναι ξαπλωμένη σε ένα κρεβάτι φορώντας μόνο εσώρουχα. Ο άντρας γδύνεται μέχρι τα εσώρουχά του και ξαπλώνει από πάνω της. Την χαστουκίζει και μετά της χαϊδεύει το πρόσωπο.

Όχι, δεν θεωρείται art house κάθε ταινία που έχει γυμνά ανήλικα παιδιά.

Μάλλον, δεν τον έπαιρνε για 2η φορά να δηλώσει ότι το σινεμά θα μείνει εκτός πολιτικής (ως πρόεδρος της κριτικής επιτροπής στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου, κατά την εναρκτήρια συνέντευξη Τύπου, όταν ρωτήθηκε εάν το φεστιβάλ και οι ταινίες πρέπει να καταδικάσουν τις ενέργειες του Ισραήλ στην Παλαιστίνη, βρήκε τον πιο άκυρο τρόπο να αποφύγει να σχολιάσει τη γενοκτονία του Ισραήλ στην Παλαιστίνη).

Πάντως η καθυστερημένη απολογία του Wim Wenders λέει κάτι εξαιρετικά χρήσιμο για όλου/ες 

«Οι πολλές αντιδράσεις, σχόλια και συζητήσεις των τελευταίων ημερών έχουν διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην περαιτέρω κατανόηση των γεγονότων εκείνης της εποχής. Γι’ αυτό, είμαι ευγνώμων. Μόνο μια ανοιχτή και σεβαστή ανταλλαγή απόψεων μπορεί να μας οδηγήσει στην επανεξέταση των θέσεών μας και στην επανεκτίμηση των ευθυνών μας. Είναι απαραίτητο η κοινωνία μας να βρει κατάλληλους τρόπους αντιμετώπισης των αμφιλεγόμενων κινηματογραφικών έργων του 20ού αιώνα».

Κάτι άλλο για τη Nastassja Kinski;

Η 65χρονη Nastassja Kinski εμφανίστηκε σε γυμνές σκηνές στις ταινίες To the Devil a Daughter του 1976 (ήταν 15 ετών) και Stay As You Are του 1978 (ήταν 17 ετών). Μιλώντας για αυτούς τους πρώτους ρόλους το 1997, είπε: «Αν είχα κάποιον να με προστατεύει ή αν ένιωθα πιο σίγουρη για τον εαυτό μου, δεν θα είχα δεχτεί ορισμένα πράγματα. Γυμνά πράγματα. Και μέσα μου αυτό απλώς με κατέστρεφε». Στο παρελθόν, η Nastassja Kinski έχει κάνει εκστρατεία κατά μιας τηλεοπτικής ταινίας του σκηνοθέτη του Das Boot, Wolfgang Petersen, στην οποία εμφανιζόταν γυμνή σε ηλικία 15 ετών. Ο δικηγόρος της δήλωσε στο περιοδικό Der Spiegel ότι κατέληξαν σε συμφωνία για τη διανομή της ταινίας με το ραδιοτηλεοπτικό δίκτυο NDR. 

Πρέπει οι ταινίες να αναθεωρούνται μετά την ολοκλήρωσή τους; Ναι.-

Στην ταινία Pretty Baby (1978) του Louis Malle πρωταγωνιστούσε η 12χρονη Brooke Shields, η οποία εμφανίζεται γυμνή στον ρόλο μιας παιδικής σεξεργάτριας. Η Brooke Shields περιέγραψε επίσης πώς ένιωσε «αναγκασμένη» και άβολα στα γυρίσματα της ταινίας του 1980 The Blue Lagoon, η οποία γυρίστηκε όταν ήταν 14 ετών, ενώ ο συμπρωταγωνιστής της ήταν 18 ετών. Στην ταινία, οι πρωταγωνιστές εμφανίζονται γυμνοί και έχουν άπειρες ερωτικές σκηνές. 

Η Olivia Hussey  και ο Leonard Whiting  ήταν μόλις 15 και 16 ετών όταν πρωταγωνίστησαν στην ταινία Ρωμαίος και Ιουλιέτα του Franco Zeffirelli  το 1968. Κατέθεσαν αγωγή ύψους 500 εκατομμυρίων δολαρίων κατά της Paramount Pictures για μια γυμνή σκηνή στην ταινία. Παρόλο που το δικαστήριο απέρριψε οριστικά την αγωγή τους τον Οκτώβριο του 2024, τέτοιες διαμάχες έχουν οδηγήσει σε σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο η βιομηχανία του θεάματος λειτουργεί με τα παιδιά σήμερα. 

Οι σύγχρονες παραγωγές επιβάλλουν αυστηρά όρια για τους ανήλικους ηθοποιούς, απαιτώντας την παρουσία κηδεμόνων στο πλατό, τη λήψη ρητής γονικής συναίνεσης και τη χρήση επαγγελματιών συντονιστών οικειότητας για την διαχείριση ευαίσθητου περιεχομένου. Ευτυχώς.