Η Ευρώπη στις φλόγες: Η Gen Z στους δρόμους είναι πολλά περισσότερα από σπασμένες βιτρίνες και πλιάτσικα

Ένα γενικευμένο κύμα οργής κατακλύζει την Ευρώπη με πρωταγωνιστές εκπροσώπους της Gen Z, οι οποίοι βλέπουν το μέλλον τους να υποθηκεύεται πριν καν ξεκινήσει, το κόστος ζωής να εκτοξεύεται και τις κυβερνήσεις να απαντούν με αδιαφορία ή καταστολή. Αν δυσκολεύεσαι να παρακολουθήσεις τι συμβαίνει και γιατί η γηραιά Ήπειρος φλέγεται, ας βάλουμε τα πράγματα σε μια τάξη.

Το πολιτικό «μπαρούτι» στην Ευρώπη

Για να καταλάβεις το κύμα των διαδηλώσεων, πρέπει να δεις πίσω από τους καπνούς. Κάθε ευρωπαϊκή χώρα έχει το δικό της σημείο βρασμού, αλλά ο κοινός παρονομαστής είναι ένας: η διεκδίκηση καλύτερων συνθηκών διαβίωσης, ενίσχυση της δημόσια Παιδείας και η προστασία του μέλλοντος των νέων.

1. Αλβανία: Η «επανάσταση των φλαμίνγκο» και το δυσβάσταχτο κόστος σπουδών

Στην Αλβανία, το φυτίλι άναψε αρχικά από περιβαλλοντικές και οικονομικές διεκδικήσεις για την προστασία προστατευόμενων περιοχών (με το σύμβολο του φλαμίνγκο να κυριαρχεί) και γρήγορα γιγαντώθηκε σε ένα φοιτητικό και πολιτικό κίνημα κατά της πολυετούς διακυβέρνησης του Έντι Ράμα. Η οργή φούντωσε όταν αποκαλύφθηκαν τα τουριστικά επενδυτικά σχέδια μαμούθ στη λιμνοθάλασσα της Νάρτα και στο νησί Σάσαν. Επενδύσεις στις οποίες εμπλέκεται άμεσα ο γαμπρός του Donald Trump, Jared Corey Kushner. Η παραχώρηση δημόσιας γης σε ξένα συμφέροντα, σε συνδυασμό με το δυσβάσταχτο κόστος σπουδών, την απουσία προοπτικών και τη διαφθορά της κυβέρνησης Ράμα, έβγαλε τους φοιτητές στους δρόμους των Τιράνων, όπου συγκρούονται με την αστυνομία έξω από τα υπουργεία.

2. Γαλλία: Φοιτητές και «κίτρινα γιλέκα» ξανά στους δρόμους

Η Γαλλία ζει γνώριμες, αλλά πολύ πιο έντονες στιγμές. Όλα ξεκίνησαν από τις ελλείψεις καθηγητών και την υποχρηματοδότηση στα σχολεία του Παρισιού, για να εξελιχθούν σε ένα σαρωτικό κύμα διαμαρτυρίας για την ακρίβεια, την αύξηση των καυσίμων και τις οικονομικές μεταρρυθμίσεις. Φοιτητές, μαθητές και εργαζόμενοι ένωσαν τις δυνάμεις τους, προκαλώντας παραλύσεις στις μεταφορές και μαζικές κινητοποιήσεις σε όλη τη χώρα. Λάδι στη φωτιά έχει ρίξει η παρουσία του Γάλλου Προέδρου Emmanuel Macron, σε συναυλία της Celine Dion, την ώρα που το Παρίσι και άλλες γαλλικές πόλεις φλέγονται. Οι εικόνες του Macron να διασκεδάζει εν μέσω κοινωνικής έκρηξης προκάλεσαν θύελλα αντιδράσεων, ενισχύοντας το αίσθημα της κυβερνητικής αδιαφορίας και βγάζοντας ακόμη περισσότερους μαθητές και φοιτητές στους δρόμους.

3. Ισπανία: Η στεγαστική κρίση

Στην Ισπανία, ο αγώνας δεν διεξάγεται μόνο στα αμφιθέατρα, αλλά στο ίδιο το δικαίωμα στη στέγαση. Στην Ισπανία βλέπουν τα ενοίκια να απορροφούν πάνω από το 70% ενός μισθού, κάνοντας την ανεξάρτητη διαβίωση άπιαστο όνειρο. Η πολιτική αντιπαράθεση για το νομοσχέδιο στέγασης έφερε χιλιάδες νέους στους δρόμους της Μαδρίτης και της Βαρκελώνης, προκαλώντας έντονες πολιτικές αναταράξεις.

4. Ιταλία & Βέλγιο: Εργασιακή αβεβαιότητα και περικοπές στην Παιδεία

Στην Ιταλία και το Βέλγιο, οι φοιτητικές ενώσεις και τα νεανικά συνδικάτα ξεσηκώθηκαν ενάντια στις περικοπές στον προϋπολογισμό της δημόσιας εκπαίδευσης και την επικράτηση των ελαστικών μορφών εργασίας. Στις Βρυξέλλες και τη Λιέγη, οι διαδηλωτές ζητούν αξιοπρεπείς μισθούς και κρατική μέριμνα για την τριτοβάθμια εκπαίδευση.

Η Gen Z παίρνει σκυτάλη ενάντια στο σύστημα

Κατά καιρούς και από πολλούς, η Gen Z κατηγορείται ως αποστασιοποιημένη, απαθής, εγκλωβισμένη στον ψηφιακό της κόσμο. «Δεν νοιάζονται για την πολιτική», λένε πολλοί. Η πραγματικότητα των τελευταίων εβδομάδων τους διαψεύδει πανηγυρικά. Η ευρεία συμμετοχή της στα τρέχοντα γεγονότα αποδεικνύει το αντίθετο, αναδεικνύοντας συγκεκριμένα χαρακτηριστικά:

• Συγκεκριμένη ατζέντα: Οι διεκδικήσεις δεν είναι αφηρημένες· αφορούν το κόστος στέγασης, τις εργασιακές συνθήκες, την προστασία του περιβάλλοντος και τη διαφάνεια στη διαχείριση του δημόσιου πλούτου.
• Ψηφιακός συντονισμός: Η οργάνωση των κινητοποιήσεων και η διασπορά των αιτημάτων γίνεται σε πραγματικό χρόνο μέσω των κοινωνικών δικτύων, παρακάμπτοντας τα παραδοσιακά κανάλια ενημέρωσης.
• Πολυσυλλεκτικότητα: Στις πορείες συνυπάρχουν φοιτητές, περιβαλλοντικές οργανώσεις, αυτόνομα δίκτυα και εργαζόμενοι, δημιουργώντας ένα οριζόντιο μέτωπο

Το «δάσος» που δεν πρέπει να χάσουμε

Όταν οι ειδήσεις προβάλλουν εικόνες με καμένους κάδους, σπασμένες βιτρίνες και επεισόδια, είναι πολύ εύκολο να πέσουμε στην παγίδα του αποπροσανατολισμού. Τα πλιάτσικα και οι βίαιες ακρότητες, αν και αυτές αντανακλούν τη βία της σύγχρονης οικονομικής εξαθλίωσης δεν εκπροσωπούν το σύνολο των εκατοντάδων χιλιάδων διαδηλωτών.

Αν θέλουμε να δούμε τη μεγάλη εικόνα, αρκεί να κοιτάξουμε καλύτερα. Όπως συνέβη στις διαδηλώσεις της Αλβανίας, όταν νεαροί διαδηλωτές, μέσα στη φωτιά της έντασης, πλησίασαν τις αστυνομικές δυνάμεις, προσφέροντάς τους μπουκάλια νερό. Τέτοιες χειρονομίες αποκωδικοποιούν όλη την αλήθεια του κινήματος:

Δεν πρόκειται για τυφλή βία, αλλά για μια κραυγή απόγνωσης και διεκδίκησης. Οι νέοι της Ευρώπης δεν βγαίνουν στους δρόμους για να καταστρέψουν, αλλά γιατί νιώθουν ότι αν δεν φωνάξουν τώρα, το μέλλον τους θα καταστραφεί σιωπηλά.

Η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε σημείο καμπής. Η Gen Z απέδειξε ότι διαθέτει αντανακλαστικά, αλληλεγγύη και πολιτικό αισθητήριο. Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν οι διαδηλωτές θα κουραστούν, αλλά αν οι ευρωπαϊκές ηγεσίες θα επιλέξουν να αφουγκραστούν την οργή τους πριν να είναι πολύ αργά.